Monthly Archives

One Article

ΔΙΑΒΑΤΗΣ 17

Posted by Giorgos Diakakis on
0
Χωρίς κατηγορία
Πέμπτη 30.6.22 

Μπορεί να είναι εικόνα εξωτερικοί χώροι
Ίσως η καλύτερη ανάρτηση που δημοσιεύτηκε ποτέ με θέμα “μηδενικές εκπομπές”. Σίγουρα αξίζει να το διαβάσετε!
(Μετάφραση από τα αγγλικά):
«Οι μπαταρίες δεν δημιουργούν ηλεκτρισμό – αποθηκεύουν ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται αλλού, ειδικά μέσω άνθρακα, ουρανίου, φυσικής ενέργειας ή γεννήτριες με ντίζελ. “Ο ισχυρισμός λοιπόν ότι ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο είναι όχημα μηδενικών εκπομπών δεν ισχύει καθόλου.
Δεδομένου ότι το σαράντα τοις εκατό της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στις Ηνωμένες Πολιτείες προέρχεται από εργοστάσια παραγωγής άνθρακα, έτσι το σαράντα τοις εκατό των ηλεκτρικών αυτοκινήτων στο δρόμο έχουν βάση τον άνθρακα.
Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Όσοι είναι ενθουσιασμένοι με τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και την πράσινη επανάσταση ας ρίξουν μια πιο προσεκτική ματιά στις μπαταρίες, αλλά και τις ανεμογεννήτριες και τα ηλιακά πάνελ.
Μια τυπική μπαταρία ηλεκτρικού αυτοκινήτου ζυγίζει 1.000 λίβρες, περίπου στο μέγεθος μιας βαλίτσας. Περιέχει 25 λίβρες λίθιο, 60 λίβρες νικέλιο, 44 λίβρες μαγγάνιο, 30 λίβρες κοβάλτιο, 200 λίβρες χαλκού και 400 λίβρες αλουμινίου, ατσάλι και πλαστικό. Υπάρχουν πάνω από 6.000 μεμονωμένα κύτταρα ιόντων λιθίου μέσα.
Για να φτιάξετε κάθε μπαταρία BEV, θα πρέπει να επεξεργαστείτε 25.000 λίβρες αλάτι για λίθιο, 30.000 λίβρες μεταλλεύματος για κοβάλτιο, 5.000 λίβρες ρητίνης για νικέλιο και 25.000 λίβρες μεταλλεύματος από χαλκό. Συνολικά, πρέπει να ξεθάψεις 500.000 λίβρες χώμα για μια μπαταρία. “
Το μεγαλύτερο πρόβλημα με τα ηλιακά συστήματα είναι τα χημικά που χρησιμοποιούνται για να μετατρέψουν το πυριτικό άλας σε πυρίτιο που χρησιμοποιείται για τα πάνελ. Για να παραχθεί επαρκές καθαρό πυρίτιο, πρέπει να υποβληθεί σε επεξεργασία με υδροχλωρικό οξύ, θειικό οξύ, φθόριο, τριχλωροτάνιο και ακετόνη.
Επιπλέον, χρειάζονται γάλλιο, αρσενίδιο, δισελενίδιο χαλκού-ίνδιο-γαλλίου και τελλουριούχο κάδμιο, τα οποία είναι επίσης ιδιαίτερα τοξικά. Η σκόνη σιλικόνης αποτελεί κίνδυνο για τους εργαζόμενους και τα πλακάκια δεν μπορούν να ανακυκλωθούν.
Οι ανεμογεννήτριες είναι μη plusultra από άποψη κόστους και περιβαλλοντικής καταστροφής. Κάθε ανεμόμυλος ζυγίζει 1.688 τόνους (ισοδύναμο βάρους 23 σπιτιών) και περιέχει 1300 τόνους σκυρόδεμα, 295 τόνους χάλυβα, 48 τόνους σιδήρου, 24 τόνους υαλοπίνακας και τα δύσκολα κερδισμένα σπάνια εδάφη Νεοδύμ, Πρασεοδύμιο και Δυσπρόσιο. Κάθε μία από τις τρεις λεπίδες ζυγίζει 81.000 λίβρες και έχει διάρκεια ζωής από 15 έως 20 χρόνια, μετά από την οποία πρέπει να αντικατασταθούν. Δεν μπορούμε να ανακυκλώσουμε χρησιμοποιημένες λεπίδες ρότορα.
Ομολογουμένως, αυτές οι τεχνολογίες μπορούν να έχουν τη θέση τους, αλλά πρέπει να κοιτάξετε πέρα από τον μύθο της ελευθερίας των εκπομπών.
Το “Going Green” μπορεί να ακούγεται σαν ένα ουτοπικό ιδανικό, αλλά αν κοιτάξετε το κρυμμένο και ενσωματωμένο κόστος με ρεαλιστικό και αμερόληπτο τρόπο, θα διαπιστώσετε ότι το “Going Green” κάνει μεγαλύτερη ζημιά στο περιβάλλον της γης από ό,τι φαίνεται. Κάθε.
Δεν είμαι αντίθετος στην εξόρυξη, ηλεκτρικά οχήματα, αιολική ή ηλιακή ενέργεια. Αλλά δείχνω την πραγματικότητα της κατάστασης.
Αντιγραφή / επικόλληση, φυσικά. Σας προσκαλώ να περάσετε το κείμενο. https://www.linkedin.com/…/urn:li:activity…
Τρίτη 28.6.22 Ο ΔΙΑΒΑΤΗΣ συμμετείχε στη συνάντηση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Κρητικών Σωματείων στο Ναύπλιο με το χορευτικό του, μεταφέροντας για άλλη μια φορά το όνομα και την παράδοση της Βιάννου σε όλη την Ελλάδα. Ψυχή της πρωτοβουλίας η βιαννίτισσα πρωτοχορεύτρια και δασκάλα του συλλόγου Μαρία Πανακάκη που σε συνεργασία με τον σύλλογο Κρητών Βριλησσίων αποτέλεσε το κεντρικό πρόσωπο των banner της εκδήλωσης. Είναι τεράστια τιμή και προβολή για τον τόπο μας η παρουσία της, ενώ αμέτρητα τα συγχαρητήρια που δέχθηκαν τα παιδιά του Διαβάτη.
Ακολουθεί φωτορεπορτάζ

Δευτέρα 27.6.22: “ένας υπέροχος κόσμος”

Η δεύτερη Πτώση

Υπάρχει μια αρρωστημένη κατάσταση γύρω μας και δεν οφείλεται αποκλειστικά στην πανδημία. Ίσως η πανδημία να έγινε η αίτια να τραβηχτεί η κουρτίνα και να αποκαλυφτεί ένας “υπέροχος” κόσμος.

Ένας “υπέροχος” κόσμος που θυσιάζει ακόμα και το μέλλον των παιδιών του για να μείνει αυτός ασφαλής.

Κι όμως υπάρχει τόση χαρά και ευτυχία σε αυτόν τον κόσμο – απλά εμείς ξεχάσαμε πως να τις αναζητούμε…

Τα θέλω μας και οι αναζητήσεις μας, μπερδεύτηκαν ένα πρωινό που θεοποιήσαμε αυτό που μας γυάλισε πιο πολύ – δεν είχαμε ακούσει πως αυτό που γυαλίζει δεν είναι πάντα χρυσός και σίγουρα δεν είναι Θεός.

Θεοποιήσαμε το χρήμα και από τότε σαν να μας έδιωξαν για δεύτερη φορά από τον Παράδεισο. Και τώρα δεν υπάρχει Εύα για να κατηγορήσουμε, ούτε ο πονηρός Όφις – είμαστε όλοι συμμέτοχοι στην Πτώση…

Στο κυνήγι του χρήματος ξεχάσαμε να ζούμε – στο κυνήγι του χρήματος ξεχάσαμε πως είμαστε άνθρωποι. Όταν το μέσον για μια καλύτερη ζωή γίνεται σκοπός της ζωής, τότε μην απορείς γιατί η ζωή μας γύρισε την πλάτη.

Υπάρχει τόση ομορφιά και αρμονία γύρω μας στην φύση, στο σύμπαν και όλα φτιαγμένα χωρίς μια δεκάρα.  Ο χρόνος ήταν πάντα ο μοναδικός βοηθός στην φύση και στο σύμπαν, μα εμείς δεν κατέχουμε πια το δώρο της προσμονής.

Βιαζόμαστε να πετύχουμε και από την βιασύνη μας ξεχάσαμε να ζήσουμε. Ασθμαίνοντας προσπαθούμε να πάρουμε μέρος σε ένα κυνήγι που δεν είμαστε φτιαγμένοι γι αυτό.

Ο πολεμιστής με την ασπίδα, την πανοπλία και το σπαθί δεν μπορεί να τρέξει – δεν τα φόρεσε όλα αυτά για να τρέξει. Αλίμονο στον πολεμιστή που πιστεύει πως γεννήθηκε δρομέας.

Θα πρέπει να βρούμε πάλι την επαφή μας με την φύση, θα πρέπει να πετάξουμε όλα τα άχρηστα πράγματα που μας φόρτωσαν και μας τραβάνε κάτω.

Θα πρέπει να αποφασίσουμε αν θα ζήσουμε σαν πολεμιστές ή σαν δρομείς.

Ένας υπέροχος κόσμος αλήθεια μας περιμένει εκεί έξω, εδώ στο πρώτο ψέμα θα βοηθήσουμε να τον βρούμε μαζί…

Σάββατο 25.6.22 ΣΟΚάρει η ομολογία μιας Ελβετίδας: “Μισώ τους Έλληνες διότι…”

Στο βιβλίο με τίτλο «Σκυλάνθρωποι» καταγράφεται η αφήγηση μιας Ελβετίδας που επιχειρεί να ερμηνεύσει με ενδιαφέροντα τρόπο την άσχημη συμπεριφορά των Ευρωπαίων απέναντι στους Έλληνες.

H Ελβετίδα αφηγείται: «Τα ζώα δεν συγχωρούν ποτέ στον άνθρωπο τη βελτίωση της συμπεριφοράς τους, γιατί νιώθουν ότι αυτή η βελτίωση τ’ απομακρύνει από τη φύση τους, και όποτε δίνεται η ευκαιρία το μίσος εκρήγνυται».
«Είναι ακριβώς αυτό που συμβαίνει μ’ εμάς τους Ευρωπαίους και τους Έλληνες!
Αν υπάρχει μια φυλή στον κόσμο που κυριολεκτικά τη μισώ αφόρητα, αυτή η φυλή είναι οι Έλληνες»!
Και τεκμηριώνει την άποψή της λέγοντας ότι στα γυμνασιακά της χρόνια ένιωθε «ψυχικά καταπιεσμένη» γιατί «Οι Σοφοί μας Δάσκαλοι δεν μας δίδαξαν τίποτα που να μην το είχαν ήδη Ανακαλύψει, Εξηγήσει, να μην να μην το είχαν Τεκμηριώσει, να μην το είχαν Τελειοποιήσει οι Αρχαίοι Έλληνες»!
Κι αν κάποτε ανέφεραν κανένα άλλον συγγενή της Γνώσης και της Σοφίας, που δεν ήταν Έλληνας, στο τέλος πάντα κατέληγαν ότι η Γνώση του και η Σοφία του ήταν βασισμένη επάνω στη Σοφία κάποιου Έλληνα Φιλόσοφου!
Σιγά σιγά ένιωθα πως οι Γνώσεις μου, οι Σκέψεις μου, τα Αισθήματά μου, η Προσωπικότητά μου, ο Κόσμος μου, η Ύπαρξή μου ως το πιο έσχατο κύτταρο μου ήταν όλα επηρεασμένα, ήταν ταγμένα σε αυτό που σήμερα ονομάζουμε «Η Φιλοσοφία των Αρχαίων Ελλήνων»!
«Αργότερα στο πανεπιστήμιο, η κατάσταση έγινε δραματική.
Ο Ασκληπιός από τη μια, ο Ιπποκράτης απ’ την άλλη! Ο Γαληνός τη μια μέρα, ο Ορειβάσιος την επομένη!
Αέτιος το πρωί, Αλέξανδρος Τραλλιανός τ’ απόγευμα! Παύλος ο Αιγινίτης από ‘δω, Στέφανος ο Αθηναίος από ‘κει. Δεν μπορούσα ν’ανοίξω βιβλίο χωρίς να βρω μπροστά μου την ελληνική παρουσία.
Δεν τολμούσα να πιάσω στα χέρια μου λεξικό για να βρω μια δύσκολη, σπάνια, μια χρήσιμη, μια έξυπνη, μια όμορφη, μια μεστωμένη λέξη. Όλες ελληνικές! Και άλλες αμέτρητες σαν την άμμο τω ν θαλασσών και των ποταμών, ελληνικής κι αυτές προέλευσης! Πρόκειται για φαινόμενο ομαδικό!
Έτσι αισθανόμαστε λίγο πολύ όλοι μας απέναντι στους Έλληνες.
Τους μισούμε όπως τα ζώα τους θηριοδαμαστές. Και μόλις μας δίνεται η ευκαιρία χυμάμε, τους δαγκώνουμε και τους κατασπαράζουμε.
Γιατί στο βάθος ξέρουμε ότι κάποτε είμαστε ζώα μ’ όλη τη σημασία της λέξης κι είναι αυτοί, οι Έλληνες, πάλι οι Έλληνες, πάντα οι Έλληνες, που μας εξώσανε από τη ζωώδικη υπόσταση και μας ανεβάσανε στην ίδια με τους εαυτούς τους ανθρώπινη βαθμίδα! Δεν αγαπάμε κάτι που θαυμάζουμε.
Ρίξε μια ματιά στην ιστορία και θα διαπιστώσεις ότι όλοι οι Ευρωπαίοι, με αρχηγούς τους Λατίνους και το Βατικανό, λυσσάξαμε να τους εξαφανίσουμε τους Έλληνες από το πρόσωπο της γης!
Δεν θα βρεις και δεν θα φανταστείς συνδυασμό και εγκλήματος, πλεκτάνης και παγίδας που δεν το σκαρφιστήκαμε και δεν το πραγματώσαμε για να τους εξολοθρεύσουμε! . η ιστορία με το μίσος κατά των Ελλήνων δεν ξέφτισε.
Ο σύγχρονος πολιτισμένος άνθρωπος είναι ο ίδιος και χειρότερος. Δεν θα επιτρέψει ποτέ το Βατικανό, να επιβιώσει στην αυλόπορτα της Ευρώπης, στα πλευρά της Ασίας και στο κατώφλι της Αφρικής ο Ελληνισμός γιατί θεωρούν ότι τους αφαιρούμε Σεβασμό και Κύρος!
Για αυτό παρόλο που τους μισώ, γιατί δεν προέρχομαι από τη φυλή τους, δεν μπορώ να μη τους θαυμάζω και να μη τους σέβομαι και θα συνεχίσω να Μελετάω τον Πλάτωνα, τον Σωκράτη και τον Περικλή όσο θα ζω, διδάσκοντας στα παιδιά μου τη Δύναμη της Σοφίας τους και την επιρροή της στη Ζωή μας και στην Ευτυχία μας!»
Πηγή: newsone

Τρίτη 21.6.22

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

«Να’ μουν πουλί να πέτουνα, μαζί με τον Διαβάτη

απόψε που ανταμώνουμε η Βιάννος και η Υπάτη»

Ολοκληρώθηκε την Κυριακή 19 Ιουνίου η ιστορική εξόρμηση του Συλλόγου Βιαννιτών της Αττικής «ο Διαβάτης» στη μαρτυρική κωμόπολη της Υπάτης, τον Γοργοπόταμο και άλλα εμβληματικούς τόπους της Φθιώτιδας. Πρόκειται για την έναρξη μίας σειράς δράσεων για να ενώσουμε τη φωνή μας με ανθρώπους και τόπους που η κοινή ιστορική πορεία μάς συνέδεσε άρρηκτα και παντοτινά.

Η προσκυνηματική μας επίσκεψη μας στη Φθιώτιδα ξεκίνησε το πρωί του Σαββάτου με περιήγηση στο σύγχρονο μουσείο Θερμοπυλών. Εν συνεχεία, οι Ρουμελιώτες φίλοι μας υποδέχθηκαν τα μέλη του Διαβάτη στην ιερά Μονή Παναγίας της Αγάθωνος στην Οίτη, όπου περιηγηθήκαμε στα μοναδικά βυζαντινά και νεότερα μνημεία της. Στα Λουτρά Υπάτης απολαύσαμε την ξεκούραση της φημισμένης λουτρόπολης και διαμείναμε.

Η παρουσία του Διαβάτη στις εκδηλώσεις για το Ολοκαύτωμα της μαρτυρικής πόλης της Υπάτης ξεκίνησε το βράδυ του Σαββάτου, στο ίδρυμα Ρούσκας, στην αίθουσα του οποίου υπήρχαν αφίσες με φωτογραφίες από όλες τις μαρτυρικές πόλεις, δύο από τις οποίες μας προκάλεσαν έντονη συγκίνηση καθώς αναπαριστούσαν τη Βιάννο και τα γεμάτα μαύρους, πένθιμους, σταυρούς σπίτια των Αμιρών. Στη συνέχεια, συμμετείχαμε στην παρουσίαση του βιβλίου του συντοπίτη μας Ανδρέα Ανδρουλιδάκη «Μνήμες Κατοχής» με ομιλία μας για τη σημασία της ανάδειξης της ιστορικής μνήμης και τη διεκδίκηση των Γερμανικών Αποζημιώσεων. Στο πλαίσιο της εκδήλωσης επιδόθηκε πλακέτα στον πρόεδρο του Συλλόγου, Γιώργο Στρατογιαννάκη, για τη συμμετοχή του «Διαβάτη» στην 78η επέτειο του Ολοκαυτώματος και ακολούθησε το εντυπωσιακό χορευτικό μας υπό την καθοδήγηση της δασκάλας Μαρίας Πανακάκη και με το συγκρότημα των Μανώλη Πετράκη (λύρα) και Ανδρέα Αλεξάκη (λαούτο).

Στην πλατεία της κωμόπολης ξεκίνησε το δείπνο μας, που λόγω της βροχής μεταφέρθηκε στο εσωτερικό παραδοσιακού ψητοπωλείου, όπου οι Πετράκης – Αλεξάκης ξεσήκωσαν τους πάντες με τη μουσική τους κάνοντας την Υπάτη να μοιάζει με κρητική πολιτεία.

Το πρωί της Κυριακής συμμετείχαμε στην εκδήλωση μνήμης για το Ολοκαύτωμα της Υπάτης. Ο πρόεδρος του «Διαβάτη» κατέθεσε στεφάνι και η κεντρική ομιλήτρια κ. Αγγελική Κορκόβελου έκανε ιδιαίτερη μνεία στη Βιάννο και την ιστορία της, ενώ την προσοχή όλων τράβηξε το πανώ μας με το σύνθημα ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ & ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ.

Στη συνέχεια, ανταποκριθήκαμε στην ευγενική πρόσκληση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα και συναντηθήκαμε μαζί του στο Κακογιάννειο Αστεροσχολείο της Υπάτης. Η συνομιλία μας με τον Υπουργό κράτησε 45’, πήρε τον χαρακτήρα ανοικτής και έντονης πολιτικής συζήτησης εφ’ όλης της ύλης με κύριο βάρος στην πορεία του ζητήματος των Γερμανικών Αποζημιώσεων. Μετά το μεσημέρι μεταβήκαμε στον Γοργοπόταμο, στο μέρος – σύμβολο της ενωμένης Εθνικής Αντίστασης.

Επιστρέφοντας το βράδυ της Κυριακής στην Αθήνα είχαμε έντονη την ικανοποίηση για τη διήμερη επίσκεψή μας στη Φθιώτιδα διότι το όνομα της Βιάννου ακουγόταν επί δύο ημέρες στη Ρούμελη ως συνώνυμο θυσίας και αγωνιστικότητας αλλά και διότι ενισχύσαμε τους δεσμούς της Βιάννου με την Υπάτη και συνολικά με τη Φθιώτιδα, με την οποία μας ενώνει, ούτως ή άλλως, η θυσία των προγόνων μας και ο αγώνας σήμερα για Μνήμη και Δικαιοσύνη.

Ευχαριστούμε τον Εκπολιτιστικό Σύλλογο Υπάτης «Αινιάνες» για την εγκάρδια φιλοξενία του, την πρόεδρο του, Μαρία Λαϊνά και το εκτελεστικό Γραμματέα Γεράσιμο Βασιλείου για την εμπεριστατωμένη ξενάγηση, τον Δήμο Λαμιέων και όλους τους τοπικούς φορείς που μας τίμησαν. Κυρίως ευχαριστούμε τα μέλη και τους φίλους μας που ξεπέρασαν δισταγμούς, φόβους, υποχρεώσεις, οικονομικές δυσχέρειες ακολουθώντας μας στο ωραίο ταξίδι. Προσβλέπουμε σε μια σταθερή συνεργασία με όλες τις μαρτυρικές πόλεις ώστε να ενδυναμώσουμε τη μνήμη του αγώνα, το αίτημα του λαού μας για τη διεκδίκηση των Γερμανικών Αποζημιώσεων και την ενότητα όλων των δυνάμεων της πατρίδας μας.

Για το Δ.Σ. του Διαβάτη,

Ο Πρόεδρος Ο Γενικός Γραμματέας
Γιώργος Στρατογιαννάκης Αριστομένης Συγγελάκης

Δευτέρα 13.6.22

Ομαδική εξορία των Αθηναίων κατά την Οθωμανική κατοχή μετέτρεψε την πόλη σε φάντασμα για τρία χρόνια.
Στην Πλάκα λίγο μετά την επανασταση
NEWSROOM IEFIMERIDA.GR

«… Τότε οι Τούρκοι εισβαλόντες ελεηλάτησαν και επυρπόλησαν την πόλιν, ήτις μείνασα έτη ακατοίκητος είχεν όψιν όλως διόλου αγρίαν· τα δένδρα υπερηύξησαν και άλλα εβλάστησαν εις τα οδούς και εντός των ερειπίων μεταξύ πυκνών θάμνων […] αι οικείαι αι περισσότεραι έπεσαν, οι δρόμοι εγέμισαν και η πόλις κατήντησεν όλη εν δάσος ελεεινόν· οι λησταί έβαζον φωτίαν εις τα δένδρα και αυτά καιόμενα κατέκαιον και τα αρχαιότητας…» Θυμίζει δυστοπικό μυθιστόρημα ή σενάριο χολιγουντιανής καταστροφολογικής ταινίας. Αλλά δεν είναι. Είναι μία ανατριχιαστική περιγραφή της Αθήνας, της σημερινής ελληνικής πρωτεύουσας, που επί οθωμανικού ζυγού, σε μια ενετική παρένθεση, εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους της για τρία χρόνια. Για 1000 και πλέον μέρες και νύχτες η πόλη – ευλογία του αρχαιοελληνικού πολιτισμού, σα να μην της αρκούσαν οι ασχήμιες των Οθωμανών και τα κανόνια του Μοροζίνι, αφέθηκε παντελώς έρημη. Να απογυμνώνεται από τον ιστορικό της πλούτο, να βρομίζει, να μαραζώνει, να καταρρέει, να πεθαίνει…

Φραγκίσκο Μοροζίνι
ΕΤΣΙ ΑΡΧΙΣΑΝ ΟΛΑ…

Η έως πρότινος υποδουλωμένη από τους Τούρκους Αθήνα διάγει το σωτήριον έτος 1688, υπό την κυριαρχία πλέον των Ενετών με επικεφαλής τον αρχιστράτηγο Φραγκίσκο Μοροζίνη και φρούραρχο τον Δανιήλ Δελφίνο. Οι ραγιάδες κάτοικοι, συγκεντρωμένοι πέριξ του βράχου της Ακροπόλεως -με εκατοντάδες Τούρκων να κατοικούν επάνω στον βράχο, πλάι στα ακριβά μνημεία της αρχαιότητος- ασχολούνται κατά κανόνα με τη γεωργία καλλιεργώντας το ένδοξο δένδρο της αρχαίας αθηναϊκής δημοκρατίας και το αγαπημένο φυτό του Διονύσου σε μικρά και μεγάλα κτήματα στην ευλογημένη γη του ελαιώνα.

Οι Ενετοί, που στον από το 1684 πόλεμο με τους Τούρκους έχουν διώξει το φέσι από την Πελοπόννησο και στοχεύουν τώρα στην… εκκαθάριση της Στερεάς και της Έυβοιας, έχουν έρθει κι έχουν πολιορκήσει την Αθήνα ύστερα από επίμονη πρόσκληση των προυχόντων της πόλεως, Γάσπαρη, Δημάκη, Δούσμανη και Δαμίστρου, οι οποίοι σε μία σύσκεψη υπό τον μητροπολίτη Ιάκωβο Α,΄ αποφάσισαν να δηλώσουν υποταγή στους Δυτικούς -προσφέροντάς τους και εννέα χιλιάδες γρόσια ετησίως- προκειμένου να απαλλαγούν από την τουρκική βαρβαρότητα.

Αλλά, ως αποδεικνύεται εκ των υστέρων, οι «άσπονδοι φίλοι» της Αθήνας, προκαλούν μεγαλύτερη καταστροφή στην πόλη. Για την ώρα, στην Ακρόπολη κατακάθεται ακόμα η σκόνη από τις ανεπανόρθωτες ζημιές που έχουν επιφέρει στα πολύτιμα μνημεία του βράχου οι -στο πλαίσιο της πολιορκίας- ανελέητοι βομβαρδισμοί από τα κανόνια του Ενετού στρατηγού. Ο Γάλλος ιστορικός Daru σε αναφορά του θα εκφράσει αποτροπιασμό: «ο Παρθενών πιστοποιεί με τα ερείπιά του ότι η μανία των αστυνομευομένων λαών δεν είναι ολιγότερον ολεθρία στην τέχνη από την αμάθεια των βαρβάρων».

Εισπράττοντας κατακραυγή για την καταστροφή του Παρθενώνα, ο 60χρονος Μοροζίνι προσπαθεί να δικαιολογήσει την πράξη του και να εκφράσει τη λύπη του για το ανοσιούργημα, υποστηρίζοντας πως προείχε η εκδίωξη των Αγαρηνών από τον βράχο, όπου είχαν καταφύγει, και η απελευθέρωση της πόλης από την οθωμανική σπάθα. Ωστόσο, πολύ σύντομα, η ιστορία θα διαψεύσει τον ίδιο και θα επιβεβαιώσει τη ρήση του μεγάλου δούκα, Λουκά Νοταρά: «κρειττότερον εστί ειδέναι εν τη μέση τη πόλει φακιόλιον βασιλεύον Τούρκου ή καλύπτραν λατινικήν» (κάλλιο το τούρκικο φέσι παρά η ενετική καλύπτρα)

Στην πραγματικότητα, ο Μοροζίνι, είναι απολύτως αφοσιωμένος στο στρατιωτικό του καθήκον και, ως αποδεικνύεται, στην αρπαγή όσων πολύτιμων αρχαιοτήτων χωρούν στα πλοία του…

Έχοντας τρέψει σε φυγή τους Τούρκους από την Αθήνα, σκοπεύει να ξεκουραστεί λίγο εδώ και να πορευτεί με τους στρατιώτες του προς την Εύβοια πολεμώντας και τους Τούρκους της Χαλκίδας, όπως εξαρχής ήταν το σχέδιό του. Αλλά στην πολιορκία της Ακροπόλεως χάθηκε πολύτιμη δύναμη και το πολεμικό συμβούλιο εκτιμά πως το εναπομείναν στράτευμα δεν αρκεί για την πολιορκία της Χαλκίδας. Η παράταση της παραμονής του στην Αθήνα, έως ότου φτάσουν επίκουροι πολεμιστές από τη Βενετία, είναι αναπόφευκτη. Οι στρατιώτες θα καταλύσουν στον ελαιώνα και ο στόλος θα «δέσει» στο Πόρτο Λεόνε (Πειραιάς). Όπως ο ίδιος ο Ενετός αρχιστράτηγος ομολογεί «κύριος σκοπός της επιτευχθείσης αλώσεως των Αθηνών υπήρξεν η εκδίωξις των Τούρκων από εν τόσον ισχυρόν καταφύγιον, δια να τους απομακρύνω όσο το δυνατόν περισσότερον από τον Ισθμόν της Κορίνθου».

«ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΑΤΕ ΤΗΝ ΠΟΛΙΝ» – ΠΟΛΗ ΦΑΝΤΑΣΜΑ Η ΑΘΗΝΑ
Στην πραγματικότητα, έτσι όπως η Αθήνα έχει μπει σφήνα στα σχέδια των Ενετών, το πολεμικό του πλάνο έχει ανακατευτεί. Το ακριβές επόμενο βήμα του Μοροζίνι είναι μάλλον μετέωρο. Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο ίδιος και οι μισθοφόροι του θα ροκανίσουν τον χρόνο που θα χρειαστεί έως ότου έρθουν οι ενισχύσεις και θα συνεχίσουν προς την Εύβοια. Ωστόσο, οι Αθηναίοι, δεν διανοούνται να μείνουν απροστάτευτοι έναντι ενδεχόμενων τουρκικών αντιποίνων. Οι Ενετοί πρέπει να μείνουν να προστατέψουν την πόλη!

Ο Μοροζίνι συγκαλεί πολεμικό συμβούλιο, προκειμένου να διατυπωθούν απόψεις περί του τι πρέπει να ακολουθήσει και αν πρέπει να «αφεθεί ως έχει το φρούριον (Ακρόπολις) ή ποία μέτρα πρέπει να ληφθούν αν αποφασισθή η κατεδάφισις (!)». Στο συμβούλιο πέφτουν πολλές γνώμες… Ότι σε 3.000 ανέρχονται όλοι κι όλοι οι άνδρες της πόλεως που μπορούν να πολεμήσουν, ότι αυτοί δεν είναι αρκετοί να προφυλάξουν την πόλη σε περίπτωση που ο εχθρός ανασυνταχθεί και επιτεθεί σε ανοικτό πεδίο, ότι ακόμα κι αν δαπανηθούν τα χρήματα που έχουν τάξει οι πλούσιοι Αθηναίοι, δεν θα είναι αρκετά για τη φρούρηση της πόλης, ότι θα πρέπει να υψωθεί προστατευτικό οχυρό, για το οποίο χρειάζονται χρόνος πολύς και χέρια, τα οποία όμως είναι πολύτιμα στη μάχη, ότι, ότι, ότι…

Η απόφαση που λαμβάνεται εντέλει σ΄ εκείνο το πολύωρο πολεμικό συμβούλιο, αφήνει τους Αθηναίους άφωνους: «Γενομένης συζητήσεως και εξετασθέντων όλων των υπέρ και κατά, απεφασίσθη ομοφώνως η εκκένωσις της πόλεως και η εγκατάλειψις αυτής ως είναι και ευρίσκεται. Απεφασίσθη τέλος η μεταφορά των κατοίκων εις το βασίλειον του Μορέως, όπου θα παραχωρηθούν εις αυτούς σπίτια και γαίαι και ούτως θα ζήσουν ευτυχείς υπό την προστασίαν του Γαληνοτάτου Πρίγκηπος. Ως προς το φρούριον, επειδή παραμένουν ακόμα εκεί ημέτερα στρατεύματα, θα ληφθή απόφασις εις προσεχή συνεδρία του πολεμικού συμβουλίου»! («ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΘΗΝΑΙΩΝ – Τουρκοκρατία – Περίοδος δεύτερη 1687-1821 / Δ. Γέροντα)

Συμπληρωματικά στην απόφαση των Ενετών να εκκενώσουν την πόλη, φαίνεται πως λειτουργεί και επιδημία πανώλης… Όπως αναφέρει στο δικό του χρονικό με τίτλο «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΕΠΙ ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑΣ» (έκδοσις 1902) ο Θ. Ν. Φιλαδελφεύς «… η πρόσκαιρος ευπραγία των Αθηναίων διεταράχθη εκ της επεκτάσεως της πανώλους. Οσημέραι η ολεθρία νόσος, αφού εθέρισε την Πελοπόννησον, καίτοι μεγάλως ελαττωθέντος και αραιωθέντος του πληθυσμού αυτής εκ των αλλεπαλλήλων πολεμικών καταστροφών, ανήρχετο νυν και εις την Στερεάν Ελλάδα. Μεσούντος του Δεκεμβρίου (1687) ανεφάνησαν πολλά κρούσματα μεταξύ του στρατού, προσεβλήθησαν δε και τινες Αθηναϊκαί οικογένειαι…».

Για δε τα μνημεία στον ακριβό βράχο της Ακροπόλεως, θεός και διάβολος βάζουν το χέρι τους να διασωθούν… Όχι επειδή ο Μοροζίνι σέβεται την πολιτιστική και ιστορική τους αξία, αλλά σκέφτεται πως αν κατεδαφίσει ό,τι υπάρχει στον βράχο, σε περίπτωση νίκης της Γαληνότατης και επιστροφής των Ενετών στην Αθήνα, θα χρειαστεί να χτίσει πάλι οχυρό.

Οι Αθηναίοι, πάντως, αδυνατούν να δεχθούν ότι πρέπει να εγκαταλείψουν τον τόπο τους. Αλλά παρά τις ικεσίες και τις αθρόες προσφορές τους προς τους Ενετούς, δεν καταφέρνουν να ακυρώσουν την απόφαση περί φυγής και μετεγκατάστασής τους στην Πελοπόννησο. «Ο πληθυσμός εδέχθη τις διαταγές της αναχωρήσεως ως την πιο άδικη εξορία» θα γράψει ξένος χρονικογράφος.

Τουρκικά σπίτια πλάι στον Παρθενώνα

Σε μία λεπτομερή περιγραφή της πόλης των Αθηνών, ο Γάλλος αρχαιολόγος και ιστορικός τέχνης, κατοπινό μέλος της Γαλλικής Σχολής Αθηνών και καθηγητής Ελληνικής Αρχαιολογίας στο πανεπιστήμιο του Μπορντώ, Λεόν Μαξίμ Κολινιόν (Léon-Maxime Collignon), σημειώνει ότι την περίοδο της δραματικής για τους ντόπιους απόφασης, οι οικίες της πόλης υπολογίζονται σε 2.050, εκ των οποίων, 1.300 ανήκουν σε γηγενείς Αθηναίους, 600 σε Τούρκους και οι υπολειπόμενες 150 σε Αλβανούς. Περί τους 10.000 κατοίκους υπολογίζεται αυτή την εποχή ο πληθυσμός της πόλης και μαζί με τους στρατιώτες του Μοροζίνι φτάνουν τους 20.000 ανθρώπους.

Στην Πλάκα λίγο μετά την επανασταση
«Η οδυνηρά αναχώρησις των Αθηναίων από την φίλην πατρίδα τους εστάθη εν Μαρτίω του έτους 1688» καταμαρτυρεί στα πολεμικά του απομνημονεύματα ο αγωνιστής του ΄21 Χριστόφορος Περραιβός, ενώ μοναχός της Μονής Αστερίου Υμηττού στο Μηναίον Μαρτίου διευκρινίζει: «Εις τους 1688 Μαρτίου 14 εμετοικήσαμεν εις Περέαν και εις Σαλαμίνα και Πελοπόννησον».

Πρώτοι εγκαταλείπουν την πόλη οι κάτοικοί της. Ακολουθούν οι Ενετοί. Το τελευταίο πλοίο φεύγει από τον Πειραιά στις 30 Μαρτίου. Μεταφέρει Ενετούς και εναπομείναντες Αθηναίους. Προορίζονται για απομακρυσμένες ενετικές κτήσεις στην Πελοπόννησο, Γαστούνη, Κορώνη, Δημητσάνα, Ναύπλιο, αλλά και για τα νησιά του Ιονίου. Κέρκυρα, Κεφαλονιά, Ζάκυνθο. «Περίλυποι και οδυρόμενοι οι Αθηναίοι δια την εγκατάλειψιν της πατρίδος, κατήλθον μετά της κινητής αυτών περιουσίας εις Πειραιά, περιφρουρούμενοι υπό αποσπάσματος ταχθέντος προς υπεράσπισίν των κατά των μισθοφόρων των εκδηλούντων τάσεις προς διαρπαγήν και λεηλασίαν» περιγράφει ο Φιλαδελφεύς.

Οι φτωχότεροι Αθηναίοι αφήνουν τον τόπο πεζοί. Οι πρώτοι θα φτάσουν στον Πειραιά κι από κει θα βρουν βάρκες για Αίγινα και Κούλουρη (Σαλαμίνα). Δεν λείπουν, βέβαια, κι εκείνοι που πονηρώς σκεπτόμενοι επιλέγουν τη μετοίκηση στην Κούλουρη, προκειμένου να βρίσκονται κοντά στην Αθήνα και λάθρα να πλέουν ίσαμε τη γη της για να φροντίζουν τα κτήματά τους, τα λιόδενδρα και τα αμπέλια τους εκεί στη μεγάλη έκταση του ελαιώνα.

Οι τελευταίοι «αδίκως εξόριστοι», πάντως, περπατούν ίσαμε την Κόρινθο. «…παρέμειναν τελευταίοι εν Αθήναις και έχυσαν ούτω το ύστατον και πικρότατον δάκρυ» θα γράψει ο λόγιος Αντ. Μάτεσης. Σε «οδυνηρά αναχώρηση» θα αναφερθεί ο ιστορικός, συγγραφέας Ιω. Μπενιζέλος.

Κι αφού η πόλη απογυμνώνεται από το ζωντανό στοιχείο της, έρχεται η στιγμή να απογυμνωθεί και από τα δείγματα του κλέους της… Λίγο πριν το στερνό ενετικό καράβι στο Πόρτο Λεόνε σηκώσει άγκυρα, ο Μοροζίνι βρίσκει την ευκαιρία να αρπάξει και να κουβαλήσει στη Βενετία, ως τρόπαια των κατορθωμάτων του, αρκετά από τα κάλλιστα έργα της αρχαιότητας, που κοσμούν τον βράχο και την πόλη!

Αρχαιοελληνικοί λέοντες στο παλιό λιμάνι

Η λεπτομερειακή περιγραφή του Φιλαδελφέως προκαλεί δάκρυα…
«… εκλέξας τα άριστα, τα επί του δυτικού αετώματος του Παρθενώνος ανάγλυφα, ανεβίβασεν αμέσως και εκ του προχείρου δια κλιμάκων τεχνίτας δια να τα αποσπάσωσιν· αλλ΄ ενώ ανεσήκονον το συγκρατούν αυτά γείσον, διά μιας όλα εκείνα, τα πνοής μόνον στερούμενα συμπλέγματα, ωσεί φρικιάσαντα εκ της επαφής των βεβήλων εκείνων χειρών, απεχωρίσθησαν βιαίως από του υψηλού αετώματος και καταπεσόντα κατά γης συνετρίβησαν εις θρύμματα! […] Ο απαίσιος ούτος ανήρ, ο διά κρημνισμάτων αρξάμενος και εν μέσω ερειπίων τελειώσας το καταστρεπτικόν έργο του, αφού είδε διαφεύγοντα των χειρών του τα ανθρώπινα αγάλματα, έστρεψε την προσοχήν προς τα τετράποδα και συναθροίσας όσους εύρε λέοντας, έναν επί της Ακροπόλεως, άλλον παρά το Θησείον και τρίτον προ του πειραϊκού λιμένος, εφόρτωσεν εις το έτοιμον να εκπλεύση εις Βενετίαν πλοίον. Του αρχηγού το παράδειγμα φιλοτίμως μιμηθέντες και οι παρακολουθούντες αυτόν μισθοφόροι, εφορτώθησαν λαφύρων και κατήλθον πανστρατειά εις Πειραιά, όθεν εξέπλευσαν…».

Στην καρδιά της άνοιξης του 1688, η Αθήνα είναι μια πόλη φάντασμα, που θρηνεί για χαμένα παιδιά της, θρηνεί για την τιμή της, για τη δόξα της, θρηνεί και για τη χαμένη πολύτιμη κληρονομιά της… Σε πολύ λίγο, θα ακολουθεί τη μοίρα της μοναξιάς και της εγκατάλειψης, όπως και κάθε μόνος και ανυπεράσπιστος τόπος. Οι Τούρκοι, φρενιασμένοι από την ήττα, επιστρέφουν στη νεκρή πόλη, λεηλατούν και καίγουν. «Ανοίγουν» κλειδαμπαρωμένα σπιτικά, κλέβουν και παραδίδουν στη φωτιά. Αλλά καθώς δεν υπάρχουν πια κάτοικοι χριστιανοί να εργάζονται και να τους συντηρούν, φεύγουν και αυτοί. Κατά διαστήματα εμφανίζονται άτακτες συμμορίες, που αφαιρούν ό,τι πολύτιμο και ημιπολύτιμο έχει απομείνει και σκοτώνουν τους Αθηναίους, που επέλεξαν την Κούλουρη για να βρίσκονται κοντά στα κτήματά τους να έρχονται και να τα φροντίζουν. Η πόλη καταστρέφεται και μόνον τα μνημεία του ένδοξου βράχου της μένουν, τραυματισμένα κι αυτά, με … πλίνθους και κεράμους ατάκτως ερριμμένους ανάμεσα στους μαρμάρινους κίονες, να ατενίζουν από ψηλά την ερημιά και τον όλεθρο. Κει πάνω, μάλιστα, έχουν ξωμείνει κάποιοι λίγοι ντόπιοι, που αρνήθηκαν να εγκαταλείψουν την πόλη και τώρα πια προσπαθούν με το τίποτα να επιβιώσουν…

Η ηγουμένη Ελισάβετ της μονής του Αγίου Ανδρέα περιγράφει: «… η πόλις ημών Αθήνα ου μόνον εκουρσεύθη αλλά και σχεδόν με αφανισμόν ερημώθη, φευ της τύχης, η πρώην λαμπρά και εξ οικείας ευσπλαχνίας, πάλιν του Θεού βουλομένου, ήρξατο διά να συνάζεται· η μονή μας όμως του Αγίου Ανδρέα μέρος μεν διεφθάρη, μέρος δε κίνδυνον επιφέρει διά να πέση…».

ΤΡΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ – Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ
Ο χρόνος περνά και η σιωπή στην Αθήνα γίνεται όλο και πιο εκκωφαντική. Ο αττικός αέρας «χτενίζει» ανεμπόδιστα ό,τι έχει απομείνει όρθιο, τα σπίτια της, τα χαμόσπιτα που δεν αντέχουν, καταρρέουν, τα μισο-καμένα δένδρα πετούν «ματάκια» και θεριεύουν, η χλωμή, άρρωστη πρασινάδα της εγκατάλειψης κυριεύει δρόμους και αυλές και τα τρωκτικά αλωνίζουν στο αποκλειστικά δικό τους βασίλειο.

Έχουν περάσει για τα καλά δύο χρόνια, διανύουν ήδη τον τρίτο, μακριά από τον τόπο τους κι αφού δεν βλέπουν φως επιστροφής από τους Ενετούς, οι εξόριστοι Αθηναίοι αποφαίνονται πως πληρώνουν τον αφορισμό τους που εκβίασε από τον Πατριάρχη η Υψηλή Πύλη, όταν αποκαλύφθηκε η συνωμοσία των Αθηναίων με τους Ενετούς, προκειμένου να απαλλαχθούν από το τουρκικό φέσι. Δι επιστολής τους προς το Πατριαρχείο, αποφασίζουν να ζητήσουν συγγνώμη από τον Κύριο και τον ιεράρχη… Η συγχώρεση φτάνει χωρίς καθυστέρηση και καθώς υποστηρίζουν χρονικογράφοι της εποχής, το Πατριαρχείο, εκτός από το αίτημα συγγνώμης προς τον Κύριο, είναι αυτό που διαβιβάζει προς την Πύλη την παράκληση περί… αμνηστίας των «απείθαρχων» Αθηναίων, χαρακτηρίζοντάς τους μάλιστα ως «θύματα της ευπιστίας των και της βενετικής καταχθονιότητος»…

Οι δε Ενετοί, πικαρισμένοι από την επιμονή των Αθηναίων να επιστρέψουν στον τόπο τους, «παρότι εφέρθησαν γενναιοφρόνως προς αυτούς», προβάλλουν διαρκώς και συστηματικά εμπόδια, γεγονός που προκαλεί την αγανάκτηση των Ρωμιών, οι οποίοι καταφεύγουν σε διαρκή διαβήματα προς την Πύλη…

Στα τρία χρόνια ο Οθωμανός επιστρέφει σωτήρας και θριαμβευτής! Αναλαμβάνει, μάλιστα, την αποκατάσταση των ζημιών, ξεκινώντας με τα τείχη της Ακρόπολης, τα οποία μισογκρέμισαν φεύγοντας οι Ενετοί, έργο που θα ολοκληρωθεί το 1708. Ο δε βοεβόδας, Μουσταφά, θεωρώντας ότι επιτελεί σπουδαίο έργο, φροντίζει να αναρτηθεί και πομπώδης επιγραφή στην πύλη του μνημείου, επιδιώκοντας μερίδιο στην ιστορία της πόλης: «…του υψηλού τούτου οχυρώματος ως προασπίσματος κατά των ομμάτων των εχθρών…».

Οι Αθηναίοι επιστρέφουν κατά ομάδες από τις αρχές του 1690. Μαζί τους και κάμποσοι νέοι φτωχοί ραγιάδες της Πελοποννήσου, που αναζητούν νέα ελπίδα στη νέα πόλη. «Ικανοί εν τούτοις Αθηναίοι διέμειναν οριστικώς εν τη ξένη» σημειώνει στο δικό του χρονικό ο ακαδημαϊκός Δημήτρης Καμπούρογλου. «Π.χ. οι Ροϊδαι εις την Ζάκυνθον, απόγονοί τινες του Λίμπονα εν Κορώνη, οι Καπετανάκαι εν Μάνη, οι Ρέντηδες εν Κορίνθω, οι Δούσμανοι εν Ηλεία και κατόπιν εν Κερκύρα, οι Ρούφοι εν Πάτραις και άλλοι αλλαχού». Στην πραγματικότητα, η μη επάνοδος των οικογενειών αυτών αποδίδεται σε φόβο για αντίποινα εκ μέρους των «προδοθέντων» Τούρκων. Μόνο που και εκείνοι δεν επιστρέφουν όλοι στην Αθήνα. «Αλλά και οι Τούρκοι των Αθηνών, οι οποίοι μετά την συνθηκολόγησιν εγκατέλειψαν τας Αθήνας κατά το έτος 1687, δεν επέστρεψαν όλοι και μετά την επάνοδον των Αθηναίων, στας Αθήνας. Ούτω δε ο αριθμός των κατοίκων της πόλεως και μετά τον ολοκληρωτικόν επαναπατρισμόν, εκυμαίνετο μεταξύ 10.000 και 12.000, τον αριθμό δε αυτόν, με μικρές μεταλλαγές, διετήρησαν αι Αθήναι μέχρι της Ελληνικής Επαναστάσεως» γράφει ο Γέροντας. Ο δε Γάλλος περιηγητής Paul Lucas αναφέρει πως ελάχιστοι ήταν οι Τούρκοι που επέστρεψαν και το πρώτο που φρόντισαν, ήταν να φτιάξουν δύο τζαμιά στην Ακρόπολη… Ο ίδιος σημειώνει πως τα σπιτικά των Αθηναίων που δεν επέστρεψαν, ήταν ικανά να «φιλοξενήσουν» όποιον ξένο τα καταλάμβανε… Τόσο αυτές οι «ορφανές» κατοικίες, όσο και αρκετές καλλιεργήσιμες εκτάσεις, δεσμεύτηκαν από το οθωμανικό κράτος, βάσει του τουρκικού Δικαίου, σύμφωνα με το οποίο αν οι κάτοικοι χωριού, ή πόλεως, είτε όλοι είτε μερικοί, αναχωρήσουν άνευ ικανής δικαιολογίας και δεν επανέλθουν για διάστημα τριών ετών, η ακίνητη περιουσία τους περιέρχεται στο κράτος.

Η διαδρομή, πάντως, που ακολούθησαν μετά αυτές οι περιουσίες, ουδόλως τιμητικά αξιολογήθηκε για τους Αθηναίους ραγιάδες… Κατά τον συγγραφέα άλλου έργου περί την «Ιστορία των Αθηνών», Ιωάννη Μπενιζέλο, κάποιες μεγάλες οικογένειες -ανάμεσα στις οποίες συμπεριλαμβάνει και το όνομα της δικής του- όπως οι Παλαιολόγοι και οι Λατίνοι, πέτυχαν από την Υψηλή Πύλη την αγορά -αντί… πινακίου φακής- των «ορφανών» υποστατικών και τα «μοσχοπούλησαν» -δίκην κερδοσκοπίας, όπως υπαινίσσεται ευθέως ο συγγραφέας- σε ενδιαφερόμενους αγοραστές.

Ωστόσο, άλλες μαρτυρίες σφραγίζουν τόσο την ορθή εκτίμηση της γης, όσο και τη διαφάνεια και τη νομιμότητα της διαδικασίας των αγοραπωλησιών. Σε έγγραφο τίτλο ιδιοκτησίας («χοτζέτι»), που έκτοτε διεσώθη, αναφέρονται ως «εκμισθωτές» οι ιδιοκτήτες των ορφανών αυτών γαιών «κάτοικοι Αθηνών όντες, προσηρτήθησαν κατά την νίκην των απίστων (Ενετών) και υπήχθησαν εις την χώρας αυτήν». Περαιτέρω, δε, σημειώνεται ότι δια της «σουλτανικής εγκρίσεως», εδόθη άδεια «να πωληθούν και παραδοθούν κατά τον νόμιμον τρόπον στους αγοραστάς» -μετά την καταβολή ικανού τιμήματος- λεπτομερώς απαριθμούμενα ακίνητα. Στο έγγραφο είναι καταχωρημένα τα πλήρη στοιχεία των ιδιοκτητών που έφυγαν και ουδέποτε επέστρεψαν, καθώς και τα στοιχεία εκείνων που αγόρασαν τις «αδέσποτες» ιδιοκτησίες.

Συμπερασματικά, με μακρά απόσταση από τα τεκταινόμενα και με το μάτι του ανεπηρέαστου παρατηρητή, η πρόσκληση των Ενετών στην Αθήνα από τους ίδιους τους ραγιάδες, απεδείχθη μοιραίο λάθος. Η ιστορία έδειξε ότι η πρόσκαιρη -εντέλει- ευπραγία των Αθηναίων την περίοδο της δυτικής κυριαρχίας, η άδικη εξορία τους και επάνοδος στην έρημη πόλη τους τρία χρόνια μετά, σηματοδότησε την έναρξη μιας νέας δουλείας, πολύ πιο απαίσιας, πολύ πιο ταπεινωτικής από την προηγούμενη, που τους επεφύλαξε βίο καθ΄ όλα αθλιότερο. Αλλά πώς μπορεί κανείς να κρίνει έναν λαό, που για αιώνες προσπαθούσε να απαλλαχθεί από τους δυνάστες του;

Διακόσια χρόνια ύστερα από εκείνη τη μοιραία για τους Αθηναίους «ανταρσία», ο Γάλλος ιστορικός – αρχαιολόγος Charles Ernest Beulé θα δημοσιεύσει: «… Μία πόλις ερειπωμένη, τα αριστουργήματα της τέχνης μερικώς εκμηδενισθέντα, ένας χριστιανικός λαός εναντιωμένος στους κυρίους του, εν συνεχεία δε εγκαταλελειμμένος στην εκδίκησή τους, ήταν αληθινά ένα ένδοξο κατόρθωμα. Τι έκαναν περισσότερο οι βάρβαροι;».

ΠΗΓΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΩΝ: «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» – Δ. ΚΑΜΠΟΥΡΟΓΛΟΥ / «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΘΗΝΑΙΩΝ» – Δ. ΓΕΡΟΝΤΑ / ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ<p>Πηγή: <a target=”_blank” href=”https://www.iefimerida.gr”>iefimerida.gr</a> – <a target=”_blank” href=”https://www.iefimerida.gr/stories/exoria-ton-athinaion-tin-othomaniki-aytokratoria”>Οταν η ομαδική εξορία των Αθηναίων κατά την Οθωμανική κατοχή μετέτρεψε την πόλη σε φάντασμα για τρία χρόνια [εικόνες] – iefimerida.gr</a></p>

Δευτέρα 6.6.22

 

Η Κόμη της Βερενίκης ξεπέρασε τα 100.000 αντίτυπα

Η παραπάνω φράση είναι παραλλαγή ενός αποφθέγματος που διατύπωσε ένας από τους γνωστότερους ποιητές του 19ου αι, ο περιώνυμος Στεφάν Μαλαρμέ: Το Σύμπαν είναι φτιαγμένο για να καταλήξει σ’ ένα ωραίο βιβλίο. Αυτό το ωραίο και κλασικό βιβλίο, « Η Κόμη της Βερενίκης» αγαπητοί φίλοι, ξεπέρασε τα 100000 αντίτυπα και δημιούργησε ένα ρεκόρ, μια κορύφωση πνευματική, ένα φιλοσοφικό πόνημα με πάμφωτες εικόνες. Αυτά τα 100000 αντίτυπα λάμπουν πλέον στον έναστρο ουρανό. « Η «Κόμη της Βερενίκης» είναι μια μικρή ομάδα αστεριών, με ασθενική ως επί το πλείστον φωτεινότητα που πλέον φωτίζεται και με το φως 100000 νέων αστεριών προκαλώντας θαυμασμό στους ειδικούς των αστρονομικών φαινομένων αλλά και των εκδόσεων.. Ένα βιβλίο γραμμένο με αγάπη. Με αγάπη για τον άνθρωπο και το σπίτι του, τη Γή μας. Είχαν δίκιο που έβαλαν την αγάπη στα βιβλία. Ίσως γιατί η αγάπη δεν θα μπορούσε να ζει πουθενά αλλού παρά μόνο στα βιβλία. Ουίλιαμ Φώκνερ.

Είναι σπουδαιότερο να γράψεις ένα βιβλίο που θα ξεπεράσει τα 100000 αντίτυπα παρά να γράψεις 100 βιβλία που κανένα δεν θα επαναλάβει την αρχική, πρώτη του έκδοση.

Όσοι έχουμε την τύχη να γνωρίζουμε καλά τον Γιώργο Γραμματικάκη διαπιστώνουμε χωρίς καμιά δυσκολία πόσο απολαμβάνει τη χαρά της φιλίας, της συνύπαρξης και της προσφοράς, τη χαρά της γνώσης, της έρευνας και της επιστήμης, της δημιουργίας και της σπουδής. Κινείται στον χώρο της ποιότητας και της απλότητας.

Μια επετειακή έκδοση – Σημείωμα του Γιώργου Γραμματικάκη

To βιβλίο, που κρατά στα χέρια του ο αναγνώστης, κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1989. Από τότε, πολλά άλλαξαν στον τόπο, αλλά και πολλά έμειναν αναλλοίωτα. Στον μικρόκοσμο όμως του συγγραφέα, μια διαπίστωση μετρά ιδιαίτερα. Ότι η αγάπη των αναγνωστών για την Κόμη της Βερενίκης, δεν έπαυσε ούτε στιγμή να εκδηλώνεται, και να συνοδεύει την πορεία του βιβλίου.

Σήμερα λοιπόν, 32 ολόκληρα χρόνια από την πρώτη της παρουσία, ήλθε η στιγμή να αποκαλυφθεί ένα ακόμα γεγονός στην ζωή της Βερενίκης. Η ακριβής ημερομηνία, που συνέβη, δεν φαίνεται να έχει ιδιαίτερη σημασία. Σύμφωνα άλλωστε με το βιβλίο, η ηλικία του Σύμπαντος αγγίζει τα 14 δισεκατομμύρια χρόνια. Στην απέραντη αυτή έκταση του χρόνου κάθε γεγονός, ακόμα και ξεχωριστό, αποκτούσε μια αοριστία. Την ύπαρξη του όμως επιβεβαίωνε η ίδια η Βερενίκη, αφού καιρό τώρα το εξώφυλλο του βιβλίου, που ενέπνευσε η ζωή της, είχε αποκτήσει μια διαφορετική μορφή. Έμοιαζε σαν να ήθελε να δηλώσει ένα σημαντικό σταθμό, μια καθοριστική στιγμή στην διαδρομή της.

Η καθοριστική αυτή στιγμή σχετίζεται με την απήχηση του βιβλίου. Σύμφωνα λοιπόν με τις γραφές, κι ενώ ακόμα έτρεχε το δυσοίωνο 2020, η Κόμη της Βερενίκης είχε ήδη ξεπεράσει τα 100.000 αντίτυπα! Ο αριθμός αυτός μοιάζει απίστευτος για τα μέτρα της Ελλάδος. Αν όμως ληφθεί υπόψη και ο ελληνικός πληθυσμός, η Κόμη της Βερενίκης πρωταγωνιστεί ακόμα και σε διεθνές επίπεδο. Αυτή την λάμψη ήθελε ακριβώς να δηλώσει το καινούργιο της εξώφυλλο, που οφείλεται στην καλλιτεχνική ματιά και την ευαισθησία της Δανάης Σύρρου.

Οι καλές λοιπόν Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, μπορούν να αισθάνονται υπερηφάνεια. Η Κόμη της Βερενίκης, που συνόδευσε τα πρώτα τους βήματα, υπερβαίνει με την παρούσα «Επετειακή Έκδοση» το ορόσημο των 100.000 αντιτύπων· που σημαίνει, ένα πολύ ευρύτερο αριθμό αναγνωστών. Σε ένα ιδεατό κόσμο, θα επιθυμούσα να συναντήσω προσωπικά τον καθένα από τους αναγνώστες, και να του εκφράσω τις ευχαριστίες μου. Επειδή όμως δεν είναι αυτό εφικτό, αρκούμαι να καταγράψω, από αυτή εδώ την θέση, τα αισθήματα ευγνωμοσύνης μου.

Είναι επίσης αλήθεια ότι στο ίδιο διάστημα, οι Πανεπιστημιακές Εκδόσεις απέκτησαν μεγάλο κύρος, και αγαπήθηκαν πολύ από το αναγνωστικό κοινό. Η αξιοσημείωτη αυτή διαπίστωση αποτελεί, από μόνη της, ένα από τα λίγα αισιόδοξα μηνύματα στην παράλογη και επικίνδυνη εποχή μας.

Τι μαθαίνουμε από το βιβλίο του Γιώργου Γραμματικάκη « Η Κόμη της Βερενίκης» και ποιες απορίες μας λύνονται. Παρακάτω μεταφέρω, σχεδόν αυτολεξεί, τα περιεχόμενα, όπως τα παραθέτει ο συγγραφεύς στις πρώτες σελίδες του βιβλίου.

-Μαθαίνουμε για το Σύμπαν και την εκρηκτική του γένεση καθώς επίσης και τη μορφή που έχει σήμερα το Σύμπαν. Η σημερινή εικόνα του Σύμπαντος ήταν και είναι Res nullius- κάτι που δεν ανήκει σε κανένα. Για τα φτωχά και περιορισμένα ανθρώπινα μέτρα είναι ο αιώνιος θησαυρός που ανήκει σε όλους αλλά δεν είναι ιδιοκτησία κανενός.

Η εικόνα του Σύμπαντος, είναι η πρωταρχική, η συνεχής και απόλυτη σταθερά του ανθρώπου κατά τη διάρκεια της ζωής του.

Ο Πτολεμαίος δημιούργησε ένα σύμπαν που διήρκεσε 1000 χρόνια. Ο Κοπέρνικος δημιούργησε ένα σύμπαν που διήρκεσε 400 χρόνια. Ο Αϊνστάιν δημιούργησε ένα σύμπαν που δεν μπορώ να σας πω πόσο θα διαρκέσει. Τζωρτζ Μπέρναρ Σω.

-Μαθαίνουμε για τη Μεγάλη Έκρηξη και γιατί πιστεύουμε ότι έγινε πράγματι. Από τον μύθο στην επιστήμη. Το άπειρα μικρό και το απέραντα μεγάλο. Μοναχικά αστέρια και κοινωνικοί γαλαξίες. Δυο παράλληλες που συγκλίνουν.

– Μαθαίνουμε για το Σύμπαν και την εξέλιξη του.

– Μαθαίνουμε για την ύλη και τις δυνάμεις που επικρατούσαν στο πρωτογενές Σύμπαν. Για τις θεμελιώδεις δυνάμεις του κόσμου, την ενοποίηση των αλληλεπιδράσεων, τον πρώτο χρόνο και τις πρώτες στιγμές της γένεσης του κόσμου, τις πρώτες ανάσες της κοσμογονίας. Ισχύουν τα ρηθέντα; Αν θες κάτι με όλη σου την ψυχή, το Σύμπαν θα συνωμοτήσει για να σε βοηθήσει να το πετύχεις, όπως είπε ο Γκαίτε ή ότι:

Το σύμπαν είναι σαν ένα τεράστιο ταχυδακτυλουργικό κόλπο και οι επιστήμονες προσπαθούν να καταλάβουν πώς το κάνει αυτό που κάνει όπως ισχυρίστηκε ο Αλβέρτος Αϊνστάιν

-Μαθαίνουμε τα δομικά στοιχεία του Σύμπαντος, τους δομικούς λίθους που γράφει ο συγγραφέας, επεξηγώντας ότι πρόκειται για τα έσχατα συστατικά της ύλης. Τι είναι η διαστολή του Σύμπαντος, τι είναι η διαστολή της διαστολής, η συνεχής διόγκωση που δημιουργεί το «πληθωριστικό» Σύμπαν;

-Μαθαίνουμε για το πώς γεννιέται ένα άστρο, πώς έγιναν οι γαλαξίες, για τον ήρεμο θάνατο ενός μικρού αστεριού σε αντίθεση με τον εκρηκτικό θάνατο ενός μέγιστου άστρου.

-Μαθαίνουμε για τη σιωπηλή γένεση της ζωής στο πάμφωτο σκηνικό του σύμπαντος κόσμου, μέσα στο φιλικό και φιλόξενο ηλιακό μας σύστημα που περιλαμβάνει τη Γη μας, αυτόν τον ιδιόμορφο, αλλά κατάλληλο πλανήτη με την ανθρώπινη παρουσία και εξέλιξη των ζωικών ειδών. Η Γη μας, το ιδιαίτερο ενδιαίτημα μας, το ανθρώπινο λίκνο, το σπίτι μας, το οικοδόμημα μας. Ένα οικοδόμημα δεν γίνεται σπίτι παρά μόνο όταν περιέχει τροφή και φωτιά για το μυαλό και για το σώμα. Βενιαμίν Φραγκλίνος.

-Μαθαίνουμε γιατί ο άνθρωπος είναι παρών στο κοσμικό παιχνίδι και στο συμπαντικό γίγνεσθαι. Ο συγγραφέας μας μιλά για την ιδιαιτερότητα του ανθρώπου, για το μηχανισμό της εξέλιξης, για τον ανθρώπινο πολιτισμό, για τις εξωγήινες υποθέσεις, για την ανθρωπική αρχή ή την ύπαρξη σκοπιμότητας στο Σύμπαν μέσα από τη συνείδηση του εαυτού μας και του Όλου.

-Μαθαίνουμε για τις απειλές στην ατμόσφαιρα, τις απειλές τις πυρηνικές, τον υπερπληθυσμό που ωθούν τον άνθρωπο και τη Γη σε μεταίχμιο που θυμίζει την τραγικά αρχετυπική, πρώτη μητέρα της ελληνικής μυθολογίας Γαία.

Η φιλοσοφική σκέψη διαδέχεται την κοσμική- συμπαντική σκέψη του συγγραφέα στα δύο τελευταία κεφάλαια του βιβλίου που επιγράφονται: Ο θάνατος της ζωής και Η δοκιμασία ενός πολιτισμού.

Έτσι τελειώνει ο κόσμος: όχι με μια θεαματική έκρηξη αλλά με έναν λυγμό. Τ.Σ. Έλιοτ.

Η Κόμη της Βερενίκης είναι ένα ποίημα της ελληνιστικής εποχής που γράφτηκε από τον Καλλίμαχο.

Εκείνος που των ουρανών τ΄αμέτρητα είδε φώτα

Και ξέρει πότε θ΄ανατείλουν και θα δύσουν,

Πώς σκοτεινιάζει η φλογερή λάμψη του γρήγορου ήλιου,

Πώς χάνονται οι αστερισμοί και βγαίνουν άλλοι,

Πώς η Σελήνη πάει κρυφά προς το βουνό της Λάτμου,

Όταν η αγάπη από τα ύψη την καλεί στη γή,

Αυτός, ο Κόνων, μ΄είδε στον αιθέρα, μες στη νύχτα,

Πλεξούδα απ΄τα ξανθά μαλλιά της Βερενίκης,

να λάμπω! Σ΄όλους τους Θεούς εκείνη μ΄είχε τάξει

Τείνοντας ικετευτικά τα ωραία της χέρια,

Τότε που ο άντρς της απ΄τον υμέναιο ξαναμμένος,

Έφευγε προς των Ασσυρίων τη γή, να την κουρσέψει..

Και τότε σ΄όλους τους θεούς , για χάρη του αδελφού σου,

μ΄έκανες τάμα με πολλές θυσίες ταύρων,

για να ΄ρθει πίσω γρήγορα και την Ασία να υποτάξει.

Κ΄ήρθε κι αυξήθηκαν οι χώρες της Αιγύπτου,

Όλα  έγιναν! Και στο ναό των θεών εγώ δοσμένη,

καινούργιο χάρισμα, το τάξιμο εκπληρώνω.

χωρίς να θέλω απ΄τα μαλλιά σου, ρήγισσα, έχω φύγει,

χωρίς να θέλω στο κεφάλι σου όρκο παίρνω,

(άχ, να πεθάνει όποιος σ΄εκείνο ψεύτικο όρκο κάνει),

Στο μέταλλο όμως ποιος μπορεί ν΄αντισταθεί;

Οι άλλες πλεξούδες οι αδερφές μου κλαίγαν και μ΄αναζητούσαν,

Όταν του Αιθίοπα Μέμνονα το αδέρφι,

με φτερούγες που πάλλονταν ωθώντας τον αέρα,

ήρθε μετέωρο, τ΄άλογο της Αρσινόης!

Με παίρνει και μεσ΄απ΄του αιθέρα τις σκιές πετώντας

ψηλά με φέρνει και στης θεάς τα γόνατα αλαφρά μ΄αφήνει.

Ναι, η Αφροδίτη του Ζεφύριου άκρου τ΄άλογο είχε στείλει

(που έχει στ΄ακροθαλάσσι του Κανώπου το ναό της)

για να μην είναι στου ουρανού του ορθού τα μύρια φώτα

μόνο τ΄ολόχρυσο στεφάνι της Αριάδνης,

αλλά κ΄εγώ πάνω απ΄τα ύψη αυτά να λαμπυρίζω,

δώρο ιερό απ΄το ξανθό σου το κεφάλι.

Υγρή απ΄τη δρόσο στα παλάτια των θεών ως μπαίνω, αστέρι

καινούργιο με τα΄αρχαία μαζί με βάζει τ΄άστρα,

και της Παρθένας και του Λιόντα τ΄άγριου γειτονεύω

τώρα τα φώτα, με της Καλλιστώς κοντά τ΄αστέρια,

και προς τη δύση στρέφομαι οδηγός του οκνού Βοώτη

που αργά πολύ βυθίζεται στον Ωκεανό.

Μα κι αν τη νύχτα ανάερα πόδια των θεών μ΄αγγίζουν,

κι αν το πρωί η λευκή Τηθύς με ξαναπαίρνει,

(Ραμνούσια κόρη, όσα θα πω χωρίς θυμό ας τ΄ακούσεις,

δεν θα την κρύψω την αλήθεια εγώ από φόβο,

όχι, και τ΄άλλα τ΄άστρα ολόγυρά μου ας ψιθυρίζουν

για να μην πω όσα σκέπτομαι και θέλω),

δε χαίρομαι τόσο γι΄αυτά όσο πικρή είν΄η θλίψη

που είμαι μακριά απ΄το κεφάλι της κυράς μου.

Μα όταν εσύ, βασίλισσα, κοιτάζοντας τα΄αστέρια

λατρεία στην Αφροδίτη θα προσφέρεις με λαμπάδες

και με σπονδές μυρωδικών για με που ήμουν δική σου,

χωρίς φειδώ τα δώρα σου να’ ναι παρακαλώ.

Τί θέλω εγώ στους ουρανούς; Μαλλί της Βερενίκης πάλι ας γίνω,

και ο Ωρίων ας πάει να λάμπει πλάι στον Υδροχόο.

Δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Παλίμψηστον» που εκδίδει η Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη Ηρακλείου   και συμπεριελήφθη στο βιβλίο του Γιώργου Γραμματικάκη «Η κόμη της Βερενίκης»

Η Κόμη της Βερενίκης είναι ένα ποίημα της ελληνιστικής εποχής που γράφτηκε από τον Καλλίμαχο, κορυφαίο πνευματικό άνθρωπο της ελληνιστικής περιόδου. Βασίζεται σε μια αληθινή ιστορία που αφορά την Βερενίκη, γυναίκα του βασιλιά Πτολεμαίου Γ΄, του Ευεργέτη. Η πανέμορφη Βερενίκη, τρία χρόνια μετά το βασιλικό γάμο της, το 246 π.Χ., αναγκάστηκε να αποχωριστεί τον σύζυγό της που ηγήθηκε της εκστρατείας της Αιγύπτου κατά των Σελευκιδών. Η Βερενίκη ικέτευσε την Αφροδίτη και της έταξε να της αφιερώσει την ξανθιά της κόμη ώστε ο αγαπημένος της σύζυγος να επιστρέψει σώος. Ο σύζυγός της επέστρεψε σώος και η Βερενίκη έκοψε τα υπέροχα μαλλιά της και τα πήγε στο ναό της Αφροδίτης. Την επομένη ημέρα η πλεξούδα είχε εξαφανιστεί από τον βωμό που είχε αποτεθεί. Ο βασιλιάς Πτολεμαίος ζήτησε εξηγήσεις και ο αστρονόμος Κόνων ο Σάμιος είπε ότι η θεά Αφροδίτη έκανε δεκτή την αφιέρωση της πιστής Βερενίκης και τοποθέτησε την πλεξούδα σ` ένα ουράνιο αστερισμό. Στην Κόμη της Βερενίκης του Καλλίμαχου συνυπάρχουν η μυθολογία, η ποίηση, η λογοτεχνία, η αστροφυσική.

Μας λέει ο Γιώργος Γραμματικάκης: « Η «Κόμη της Βερενίκης» είναι μια μικρή ομάδα αστεριών, με ασθενική ως επί το πλείστον φωτεινότητα, που περικλείεται από τους αστερισμούς του Λέοντος, του Βοώτη και της Μεγάλης Άρκτου. Για τους παρατηρητές του Βορείου Ημισφαιρίου, η «Κόμη της Βερενίκης» μεσουρανεί τον Μάιο. Έτσι, κατά τις καθαρές νύχτες της Ανοίξεως, ακόμη και με γυμνό μάτι είναι δυνατόν να διακρίνει κανείς καμιά δεκάδα από τα αστέρια της. Παρ’ όλο που επίσημα καταγράφηκε ως αστερισμός από τον σπουδαίο Δανό αστρονόμο Tycho Brahe τον 17ο αιώνα, η «Κόμη της Βερενίκης» συνοδεύεται από έναν παλαιότατο μύθο. Οι τρόποι που ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται τη δομή και τη λειτουργία του Κόσμου ανακλώνται σε κάθε μεγάλο πολιτισμό ή σε κάθε θρησκεία και σφραγίζουν τη φιλοσοφία, τους μύθους και τις ποικίλες μορφές τέχνης»

*Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικής. Ιστορικός Τέχνης.

Σάββατο 4.5.22 (ίδιο θέμα με το θέμα της Τρίτης 31.5.22)

Ίσως να γνωρίζετε το γεγονός, ότι Κρήτες υπερασπιστές της Κωνσταντινούπολης, ήταν οι τελευταίοι μαχητές που εγκατέλειψαν την Κωνσταντινούπολη μετά την άλωση της.

Και μάλιστα, επειδή προέβαλαν λυσσώδη αντίσταση κατά των αλωτήρων Τούρκων, υπερασπιζόμενοι τους Πύργους των τειχών που τους είχε ανατεθεί η υπεράσπιση.
Ο Μωάμεθ ο Πορθητής, υποχρεώθηκε να κάνει ξεχωριστή συνθήκη μαζί τους και να τους επιτρέψει να επιβιβαστούν στα πλοία τους και να φύγουν ανενόχλητοι, και με τα όπλα τους.

Αυτά αναφέρονται και από τον χρονογράφο της αλώσεως Γεώργιο Φραντζή, προσωπικό ακόλουθο του Αυτοκράτορα Κωνσταντίνου (ΙΑ) Παλαιολόγου, του αποκαλούμενου και Δραγάτση. (η μητέρα του ήταν θυγατέρα του Σέρβου Ηγεμόνα Ντράγκαν = Δράκου) .

Ν. Γ.

Τετάρτη 2.5.22 Από τον Γιώργο Κατσαράκη.

Σας στέλνω συνημμένα ένα άρθρο για το Αλτσχάιμερ που πήρα από φίλο μου γιατρό και συμμαθητή μου στο γυμνάσιο. Στο άρθρο μιλά η κυρία Μάγδα Τσολάκη καθηγήτρια Νευρολογίας στο Αριστοτέλειο.

Σας προωθώ επίσης μήνυμα από τη VASI ESTAMEDE & PETOM-TEE για αυριανή διαδικτυακή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΜΕ ΘΕΜΑ “ΑΛΤΣΧΑΪΜΕΡ” στην οποία θα κάνει ενημέρωση για το Αλτσχάιμερ η ως άνω καθηγήτρια.

Όπως με ενημέρωσαν η συνέλευση είναι ανοικτή να την παρακολουθήσει οποιοσδήποτε τον ενδιαφέρει το θέμα, οπότε μπορεί ς να ενημερώσεις και άλλους.

ALSHJEIMER_PREVENTION_1 (5)

Τρίτη 31.5.22 (1221) Κρήτες οι τελευταίοι μαχητές της Πόλης, 29 Μαΐου 1453. – YouTube

Παρασκευή 27.5.22 ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΗN  YΠΑΤΗ και τον ΓΟΡΓΟΠΟΤΑΜΟ

Μνήμη Ολοκαυτώματος της Υπάτης – Συνάντηση της Κρήτης και της Ρούμελης

18-19 ΙΟΥΝΙΟΥ 2022

18/6/22 , ΣΑΒΒΑΤΟ : ΑΘΗΝΑ – ΥΠΑΤΗ

07.00  Συνάντηση και αναχώρηση για την περιοχή της Υπάτης με ενδιάμεση στάση. Καθοδόν θα επισκεφθούμε το Καινοτόμο Μουσείο Θερμοπυλών όπου θα δούμε την αναπαράσταση της ομώνυμης μάχης σε εικονική πραγματικότητα (τεχνολογία 3D). Περνώντας  από το χωριό   Κομποτάδες θα επισκεφτούμε την πλατεία που έχει χαρακτηριστεί ιστορικό πάρκο όπου δεσπόζουν πέντε αιωνόβια πλατάνια στον ίσκιο των οποίων συναντήθηκαν οι τρεις οπλαρχηγοί της Στερεάς : Διάκος, Πανουργιάς και Δυοβουνιώτης πριν τη μάχη της Αλαμάνας. Στη συνέχεια θα  ανηφορίσουμε προς τον Εθνικό Δρυμό της Οίτης, όπου βρίσκεται το  ιστορικό Μοναστήρι της Παναγιάς του Αγάθωνα (ξενάγηση), και τον τάφος του π. Γερμανού Δημάκου (παπά Ανυπόμονου της Εθνικής Αντίστασης). Προαιρετικό γεύμα  σε παραδοσιακή ταβέρνα. Τακτοποίηση στο ξενοδοχείο στα Λουτρά της Υπάτης.

Χρόνος για μπάνιο στη πισίνα των ιαματικών πηγών της Υπάτης.

18.30  Αναχώρηση για την  Υπάτη. Υποδοχή από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Αινιάνες Υπάτης. Σύντομη ξενάγηση στον χώρο.

20.30 Περιήγηση στην κωμόπολη – Συμμετοχή στην παρουσίαση του βιβλίου Μνήμες Κατοχής του Ανδρέα Ανδρουλιδάκη.

21.30  Μουσική εκδήλωση  από μέλη του Συλλόγου Επαρχίας Βιάννου  «ο Διαβάτης» με τη συμμετοχή συγκροτήματος και του χορευτικού του.

            Δείπνο στην Πλατεία της Υπάτης.

Παρατήρηση του έναστρου ουρανού στο Κακογιάννειο Πλανητάριο Υπάτης. Επιστροφή στο ξενοδοχείο. Διανυκτέρευση.

19/6/22, ΚΥΡΙΑΚΗ : ΥΠΑΤΗ -ΓΟΡΓΟΠΟΤΑΜΟΣ-ΑΘΗΝΑ

Πρόγευμα.

09.00  Αναχώρηση (προαιρετικά) για την Αρχιερατική Θεία Λειτουργία – Επιμνημόσυνη Δέηση – Κατάθεση Στεφάνων στο Ηρώο. Παραδοσιακό Κέρασμα και αναχώρηση για  επίσκεψη και ξενάγηση στο Βυζαντινό Μουσείο Φθιώτιδας.

13.30 Αναχώρηση για τον Γοργοπόταμο, χώρος ιστορικής μνήμης και εθνικής συμφιλίωσης όπου θα δούμε την γέφυρα και το μνημείο των εκτελεσθέντων Υπαταίων. Χρόνος ελεύθερος για φαγητό. Αναχώρηση για την Αθήνα με ενδιάμεση στάση στη Λαμία.

Τιμή Συμμετοχής : 65 ευρώ  – Δηλώσεις συμμετοχής μέχρι τις 10/06

Η δήλωση συμμετοχής γίνεται στα τηλέφωνα των μελών του Δ.Σ. (πρόεδρος: 6944430330)

Η θέση κατοχυρώνεται με την κατάθεση του συνολικού ποσού στον τραπεζικό λογαριασμό της ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ (IBAN GR5001101030000010300368700)

Περιλαμβάνονται : Μεταφορά -ξεναγήσεις και επισκέψεις όπως στο πρόγραμμα- διαμονή στο ξενοδοχείο ΕΝΑ/ΠΡΙΓΚΗΠΙΚΟ -πρόγευμα- ασφάλεια αστικής ευθύνης-Φ.Π.Α.-έντυπα

Δεν περιλαμβάνονται : οτιδήποτε προαιρετικό ή  αναφέρεται στο πρόγραμμα -είσοδοι μουσείων και ποτά

Πέμπτη 21.4.23 

Ναός Επικουρείου Απόλλωνος. Ένα από τα ωραιότερα ελληνικά μνημεία ( Κ.Ν.Μ.Καζαμιάκης*)

Ένα κομμάτι του βουνού, πέτρα από την πέτρα του.

Επικούρειος Απόλλων Βασσών. Κυριαρχεί σ` ένα ορεινό, μοναχικό Αρκαδικό τοπίο.

Ναών δ` όσοι πελοποννησίοις εισί, μετά γε τον εν Τεγέα προτιμώτο ούτος αν του λίθου τε ες κάλλος και της αρμονίας ένεκα. Παυσανίας 8, 41, 8.

Ο Παυσανίας, θεωρεί το ναό του Απόλλωνα, δεύτερο, μετά το ναό της Αλέας Αθηνάς της Τεγέας, πελοποννησιακό ναό σε κάλλος και αρμονία και αναφέρει ότι ο αρμονικός, περικαλλής ναός, είναι έργο του Ικτίνου του αρχιτέκτονα του Παρθενώνα. Η χρονική απόσταση της επίσκεψης του περιηγητή Παυσανία από την κατασκευή του ναού ξεπερνά τα 550 χρόνια άρα η άποψη του για τον Ικτίνο είναι δεκτή με επιφυλάξεις.

Ο Ναός του Επικουρείου Απόλλωνα Βασσών.

Δωρικός ναός των Βασσών ή της Φιγαλείας στα όρια των νομών Ηλείας, Μεσσηνίας και Αρκαδίας, 14 χιλιόμετρα από την Ανδρίτσαινα. Ο ναός βρίσκεται σε υψόμετρο 1131 μ. στα Αρκαδικά βουνά, στο όρος Κωτύλιο. Είχε κτιστεί για να τιμηθεί ο Επικούρειος Απόλλων, κατά πάσαν πιθανότητα στο διάστημα 450 – 425 π. Χ.

Το κύριο υλικό δόμησης του ναού είναι ο τοπικός γκρίζος, σκληρός, στρωσιγενής ασβεστόλιθος. Οι στρώσεις στο πέτρωμα δομής και η μειωμένη του αντοχή  απετέλεσαν με τα χρόνια και τους παγετούς ένα από τα ευαίσθητα θέματα που συνέβαλαν στη φθορά του οικοδομήματος. Εκτός από τον τοπικό στρωσιγενή, γκρίζο ασβεστόλιθο, που υπήρξε το κύριο υλικό δομής του ναού, χρησιμοποιήθηκε και μάρμαρο, κυρίως στο γλυπτικό διάκοσμο.

Ο ναός έχει 6 κίονες στις στενές όψεις και 15 στις μακρές. Οι διαστάσεις του είναι 14,65 Χ 38.30 μ. Τα αετώματα έχουν χαθεί από την αρχαιότητα ενώ η συνεχής ιωνική εσωτερική ζωφόρος  εικονογραφεί δύο κύκλους μυθολογικών θεμάτων: Αμαζονομαχία και μάχη Κενταύρων και Λαπιθών. Όλες οι ανάγλυφες πλάκες της ζωφόρου αφαιρέθηκαν από τον Επικούρειο Απόλλωνα το 1812 και εκτίθενται στο Βρετανικό Μουσείο.

Ιδιομορφίες, μορφολογικές ιδιαιτερότητες και ιδιοτυπίες του ναού:

Ισχυρότατον ανάγκη· κρατεί γαρ πάντων. Θαλής ο Μιλήσιος.

Ανάγκα και Θεοί πείθονται. Σιμωνίδης ο Κείος.

Ουδείς ανάγκης μείζον ισχύει νόμος. Μένανδρος.

Ο προσανατολισμός του ναού είναι προς Βορρά, και όχι προς την Ανατολή, όπως συνηθίζεται σχεδόν σ` όλους τους ναούς. Δεν έχει το συνηθισμένο προσανατολισμό Α-Δ, αλλά Β-Ν. Αυτό μπορεί να συνδέεται με θρησκευτικούς λόγους της αρχαίας Αρκαδίας και του λεγόμενου Υπερβόρειου Απόλλωνα. Η προσωπική μου άποψη, που προέκυψε από  ακριβείς μετρήσεις και σχεδιάσεις του ανάγλυφου της περιοχής γύρω από τον ναό, για την τοποθέτηση του κτίσματος, έχει να κάνει με πρακτικούς λόγους χωροθέτησης του μνημείου και την ύπαρξη παλιότερων ναών στην ίδια θέση. ( βλ. Θέατρο Θορικού όπου διαπιστώνουμε πόσο εύκολα η ελληνική αρχιτεκτονική μπορούσε να προσαρμοστεί στις ανάγκες, βάζοντας στην άκρη το μνημειώδες στιλ.) Ανάγκᾳ δ᾿ οὐδὲ θεοὶ μάχονται, Σιμωνίδης ο Κείος. Αν το έδαφος δεν άφηνε περιθώρια για άλλη θέση τότε αυτή η μέγιστη πραγματικότητα- ανάγκη θα πείσει και τον ίδιο τον Απόλλωνα που για χάρη του κτίζεται αυτός ο ναός.

– Ο ναός έχει 6 κίονες στις στενές όψεις και 15 στις μακρές ( 6Χ 15), αντί για 13 ( 6Χ13), που επέβαλε η ναοδομία της  κλασσικής εποχής. Έτσι, η μορφή του είναι περισσότερο επιμήκης, όπως στους αρχαϊκούς ναούς.

-Πέντε ζεύγη ιωνικών ημικιόνων διατάσσονται  εσωτερικά στον ανατολικό και δυτικό τοίχο του σηκού. Πάνω από τα κιονόκρανα αναπτύσσεται ο ιωνικός θριγκός με συνεχή ζωφόρο μήκους 31 μ. με 23 μαρμάρινες πλάκες. Ποιοι έβλεπαν και θαύμαζαν αυτήν την εσωτερική ζωφόρο; Στις 12, από τις 23, πλάκες της ζωφόρου απεικονίζεται η Αμαζονομαχία ενώ στις άλλες 11 η Κενταυρομαχία. Στην ανασκαφή του 1812 οι πλάκες βρέθηκαν καταπλακωμένες  στο σηκό από τα υπερκείμενα αρχιτεκτονικά μέλη. Το 1815 μεταφέρθηκαν στο Βρετανικό Μουσείο, όπου μπορεί να τις θαυμάσει ο κάθε επισκέπτης.

Λίγα χρόνια πριν ο Φειδίας τοποθέτησε τη ζωφόρο στον Παρθενώνα πάνω, γύρω και εξωτερικά του σηκού, τον οποίο περιέτρεχε η ζωφόρος με μήκος 160 μ.

-Στο πίσω μέρος του σηκού, πίσω από το αξονικό στήριγμα με το κορινθιακό κιονόκρανο,  στο νότιο άκρο, υπήρχε ένα είδος αδύτου όπου δέσποζε το άγαλμα του θεού Απόλλωνα με ύψος 6.60 μ.

-Ένα άνοιγμα μεγάλων διαστάσεων στον ανατολικό τοίχο του σηκού επέτρεπε την απρόσκοπτη θέαση προς την κορυφή του Λύκαιου όρους, ιερού βουνού για τους Αρκάδες. Το πλάγιο αυτό άνοιγμα, εντελώς πρωτοποριακό και ασυνήθιστο επέτρεπε τον άπλετο φωτισμό του λατρευτικού αγάλματος του Απόλλωνα.

-Μέγας νεωτερισμός σε σχέση με την αντίληψη του εσωτερικού χώρου των ελληνικών ναών είναι ο λαμπρός ανατολικός φωτισμός, μέσω του ανοίγματος, στον σηκό.

-Οι βάσεις των ιωνικών κιόνων και τα κιονόκρανα με τις μοναδικές και ιδιαίτερες γεωμετρικές χαράξεις.

-Το αξονικό κορινθιακό στήριγμα με το εντελώς πρωτότυπο, νέο αρχιτεκτονικό μέλος: Το κορινθιακό  κιονόκρανο που εφαρμόζεται εδώ για πρώτη φορά και εισάγει τόσο πρώιμα τον κορινθιακό ρυθμό στην αρχαία ελληνική αρχιτεκτονική. Ο νέος ρυθμός, ο κορινθιακός, εμφανίζεται κυρίως τον 4ο αι όπου θα διαδοθεί,  θα αξιοποιηθεί καλλιτεχνικά και θα αποκτήσει την πλήρη του ανάπτυξη. Δυστυχώς το πρώιμο κορινθιακό κιονόκρανο του Επικουρείου Απόλλωνα δεν σώθηκε και μας είναι γνωστό από τα σκίτσα του Γερμανού αρχιτέκτονα και αρχαιολόγου Haller von Hallerstein, 1774- 1817. Τα σχέδια αυτά έγιναν το 1811, τη χρονιά που χάθηκε το συγκεκριμένο υπερπολύτιμο αρχιτεκτονικό μέλος. Θραύσματά του βρίσκονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών.

-Οι αναλογίες της κατόψεως εσωτερικά και εξωτερικά του ναού.

-Σε αντίθεση με τον γενικό κανόνα της εφαρμογής  καμπυλοτήτων στο στυλοβάτη, εδώ δεν υπάρχουν.

-Πάλι σε αντίθεση με τον γενικό κανόνα της εφαρμογής  κλίσεων στους κίονες εδώ δεν υπάρχουν.

-Η εφαρμογή ρομβοειδών  φατνωμάτων είναι σπουδαία τεχνική λύση αλλά και νεωτερισμός. Αποδεικνύεται  έτσι η εφαρμογή  μιας σοβαρής αρχιτεκτονικής σύνθεσης, η ύπαρξη υψηλού καλλιτεχνικού και τεχνικού προσωπικού και η παρουσία  ενός καινοτόμου, τολμηρού, έμπειρου αρχιτέκτονα.

-Ο ναός είναι το πρώτο κτίσμα, και το μόνο μέχρι σήμερα, που έχει χρησιμοποιήσει  και τους τρεις ρυθμούς: Δωρικό, ιωνικό, κορινθιακό της αρχαίας ελληνικής αρχιτεκτονικής.

Παρατηρήσεις, διαπιστώσεις, σημειώσεις ημερολογίου 1976-1978.

– Τα προβλήματα για την ανεπαρκή θεμελίωση και τη στέγαση του σηκού δεν έχουν λυθεί.

– Για την κατασκευή του έχει χρησιμοποιηθεί ανοιχτόχρωμος γκρίζος τοπικός ασβεστόλιθος, ενώ ορισμένα μέρη της οροφής, τα κιονόκρανα του σηκού, ο γλυπτός διάκοσμος, φατνώματα, κεράμωση… είναι από μάρμαρο Δολιανών.

– Ο ναός είναι δωρικού ρυθμού, περίπτερος, δίστυλος εν παραστάσιν, με πρόναο, σηκό, άδυτο και οπισθόδομο.

-Στο ναό εργάστηκα από το 1976 μέχρι τις αρχές του 1978 ως μέλος της Ομάδας Εργασίας με επικεφαλής τον αρχιτέκτονα- αρχαιολόγο Αργύρη Πετρονώτη. Υπήρχε και η Επιτροπή Συντήρησης και Αποκατάστασης του ναού, από το 1975, με πρόεδρο τον Γενικό Επιθεωρητή Αρχαιοτήτων και Διευθυντή του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου Αθηνών Νίκο Γιαλούρη, τον αρχιτέκτονα- αρχαιολόγο- αναστηλωτή Γιάννη Τραυλό, τον καθηγητή Αρχιτεκτονικής Ε.Μ.Π. και αναστηλωτή Χαράλαμπο Μπούρα κ.α. Το 1978 μετατέθηκα στην Ακρόπολη της Αθήνας, για την αποτύπωση και μελέτη του αρχαίου θεάτρου του Διονύσου ως συνεργάτης του αρχιτέκτονα- αναστηλωτή Wolfgang Wurster ( 1937- 2003). Στην Ακρόπολη παρέμεινα 34 χρόνια, μέχρι το 2012.

– Το ναό περιέτρεχε εξωτερικά δωρική ζωφόρος με μετόπες και τρίγλυφα. Οι μετόπες  δεν είχαν ανάγλυφα ενώ ανάγλυφη διακόσμηση είχαν μόνο οι εσωτερικές μετόπες των στενών πλευρών. Οι έξι μετόπες του πρόναου απεικόνιζαν την επιστροφή του Απόλλωνα στον Όλυμπο από τις Υπερβόρειες χώρες ( ίσως γι` αυτό ο προσανατολισμός του ναού είναι προς Βορρά), του δε οπισθόδομου την αρπαγή των κορών του βασιλιά της Μεσσηνίας Λεύκιππου, από τους Διόσκουρους.

– Ο γλύπτης της ζωφόρου, υποστηρίζουν κάποιοι μελετητές, ότι ήταν ο Παιώνιος, γνωστός από την περίφημη Νίκη ( Νίκη του Παιωνίου) που εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ολυμπίας.

– Το 1987 ο ναός  στεγάστηκε ώστε να προστατευθεί κυρίως από τις θραύσεις που προκαλεί στο ευαίσθητο στρωσιγενές πέτρωμα ο παγετός και η καταστροφική διαστολή. Το στέγαστρο θα απομακρυνθεί μετά την ολοκλήρωση των αναστηλωτικών επεμβάσεων και εργασιών συντήρησης.

-To μνημείο αυτό, είναι το δεύτερο καλύτερα σωζόμενο της κλασικής αρχαιότητας, μετά το ναό του Ηφαίστου και της Αθηνάς ( το λεγόμενο Θησείον).

-Η περιοχή του ναού ήταν η πρώτη ελληνική τοποθεσία που εγγράφηκε στον κατάλογο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς το1986.

Τι γράφει για τον Επικούρειο Απόλλωνα ο Νίκος Καζαντζάκης ( 1883- 1957), στο τελευταίο βιβλίο του « Αναφορά στον Γκρέκο» σ. 196-198. κεφ. ΙΖ,  εκδ. Ελένη Καζαντζάκη, 6η έκδοση, Αθήνα.

Ύστερα από λίγες μέρες χάρηκα ένα άλλο τοπίο: Περνάς ένα ξεροπόταμο ισκιωμένο με πλατάνια, λουλουδισμένο με λυγαριές (1), ανεβαίνεις ένα αυστηρό βουνό, μοσκομυρισμένο με θρούμπα και θυμάρι (2),  χωρίς χωριό, χωρίς ανθρώπους, χωρίς κατσίκες και πρόβατα, έρημο (3). Και ξάφνου σ` ένα απογύρισμα του βουνού, υψώνεται αναπάντεχα μπροστά σου ο ξακουστός ναός του Απόλλωνα στις Βάσες (4), στην καρδιά της Πελοπόννησος. Ευτύς ως τον αντικρίσεις, καμωμένος όπως είναι με τις ίδιες γκρίζες πέτρες του βουνού, νιώθεις τη βαθιάν ανταπόκριση του τοπίου και του ναού( 5). Σαν ένα κομμάτι του βουνού, πέτρα από την πέτρα του, φαντάζει ο ναός, αξεχώριστα σφηνωμένος ανάμεσα στους βράχους, βράχος κι αυτός, μα βράχος που πέρασε από πάνω του το πνέμα. Έτσι πελεκημένες και τοποθετημένες οι κολόνες τούτες του ναού εκφράζουν την ουσία όλης ετούτης της βουνίσιας αυστηρότητας κι ερημίας. Θαρρείς πως είναι η κεφαλή του τοπίου, η ιερή γυροτραφισμένη περιοχή, όπου μέσα προφυλαγμένος αγρυπνάει ο νους του. ( 6).

Κι εδώ η αρχαία τέχνη, συνεχίζοντας κι εκφράζοντας τέλεια το τοπίο, δε σε ξαφνιάζει. Πιτήδεια, ήρεμα, από μονοπάτι ανθρώπινο, σε ανεβάζει, χωρίς να λαχανιάσεις στην κορυφή. Σα να λαχτάριζε από αιώνες μέσα στους σκοτεινούς όγκους του αλάκερο το βουνό να εκφραστεί, και μόλις απόχτησε το ναό τούτον του Απόλλωνα, αλάφρωσε. Αλάφρωσε, θέλω να πω πήρε νόημα, και χάρηκε.

Το καταλάβαινα κάθε μέρα και καλύτερα περπατώντας στην ελληνική γης, ο ελληνικός πολιτισμός δεν ήταν ένας μετέωρος, υπερφυσικός ανθός, ήταν ένα δέντρο που είχε ριζώσει βαθιά στη γης κι έτρωγε λάσπη και την έκανε ανθούς. Κι όσο πιο πολλές λάσπες έτρωγε τόσο κατεργάζουνταν και πιο πλούσια την άνθιση του. Η περίφημη αρχαία απλότητα, η ισορρόπηση κι η γαλήνη δεν ήταν οι φυσικές ακοπίαστες αρετές μιας απλής ισορροπημένης ράτσας. Ήταν δύσκολοι άθλοι, λάφυρα από οδυνηρούς επικίντυνους αγώνες. Πολύπλοκη και τραγική είναι η ελληνική γαλήνη, ισορρόπηση από άγριες αντιμαχόμενες δυνάμες που κατόρθωσαν, ύστερα από πολύμοχτη, πολύχρονη πάλη, να φιλιώσουν. Να φτάσουν εκεί που λέει ένας Βυζαντινός μυστικός, στην απροσπάθεια, δηλαδή στην κορφή της προσπάθειας.

Ότι αλαφρώνει κι εξαϋλώνει τα βουνά, τα χωριά, τα χώματα της Ελλάδας είναι το φως. Το φως στην Ιταλία είναι μαλακό, γυναικίσιο, το φως της Ιωνίας γλυκό πολύ, γεμάτο ανατολίτικες λαχτάρες, στην Αίγυπτο πηχτό και φιλήδονο. Το φως στην Ελλάδα είναι όλο πνέμα. Μέσα στο φως αυτό κατόρθωσε ο άνθρωπος να δει καθαρά, να βάλει τάξη στο χάος και να το κάμει κόσμο. Και κόσμος θα πει αρμονία.

Μια γριούλα πρόβαλε από το διπλανό καλυβάκι του φύλακα. Κρατούσε στη φούχτα της δυο σύκα κι ένα τσαμπί σταφύλι. Ήταν τα πρώτα που ωρίμασαν στο υψηλό τούτο οροπέδιο κι ήθελε να μου τα κάμει δώρο. Γλυκιά, αδύνατη, γελαστή γριούλα που σίγουρα θα γυάλιζε στα νιάτα της.

-Πως σε λένε, κυρά μου, τη ρωτώ.

-Μαρία.

Μα ως είδε να πιάνω το μολύβι να σημειώνω τ` όνομα της, άπλωσε το σταφιδιασμένο χέρι να με σταματήσει.

-Μαριγίτσα… ξανάπε, σα να φοβόταν μήπως δεν άκουσα.

Χάρηκα να δω να ριζώνει και στο πιο σαράβαλο κορμί η γυναίκεια θηλύτητα.

-Και τι `ναι εδώ, τη ρωτώ.

-Έ, δε βλέπεις, πέτρες.

– Και γιατί έρχουνται από την άκρα του κόσμου και τις βλέπουν;

-Είσαι ξένος, με ρωτάει.

-Όχι, Έλληνας.

Πήρε θάρρος η γριούλα, σήκωσε τους ώμους:

-Κουτόφραγκοι! Έκαμε κι έσκασε στα γέλια.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που έβλεπα τις γριές που φυλάγουν αρχαίους ναούς ή ξακουστές εκκλησίες με θαματουργά κονίσματα να γελούν άπιστες με τους αγίους ή με τους αρχαίους μαρμαρένιους δαιμόνους  που φύλαγαν.  Τους συναναστρέφουνταν μαθές κάθε μέρα και τους είχαν πάρει τον αέρα.

Η γριά Μαριγίτσα με κοίταζε ευχαριστημένη να τσιμπολογώ το ξινούτσικο σταφύλι που με φίλεψε.

-Και τι ιδέαν έχεις, τη ρωτώ για να την πειράξω, για τα πολιτικά;

-Έ, παιδί μου, μου αποκρίθηκε με απροσδόκητη περφάνια, έ παιδί μου, εμείς εδώ είμαστε πολύ αψηλά, αλάργα από τον κόσμο, και δεν ακούμε τη βουή του.

«Εμείς», δηλαδή «ο ναός κι εγώ». Έλεγε «αλάργα» με τον περήφανο τόνο που θα `λεγε «πιο απάνω». Χάρηκα. Περισσότερο κι από το ναό, τούτη η φράση της γριάς χόρτασε την καρδιά μου.

Γύριζα κάτω από τις κολόνες, είχε βρέξει προχτές και το νερό ακινητούσε ακόμα κατακάθαρο μέσα στις γούβες στα σπασμένα μάρμαρα. Έσκυβα κι έβλεπα απάνω στο νερό να περνούν σα φαντάσματα άσπρα φουφουδωτά σύννεφα. Είχα διαβάσει πως κάποτε, στη Μακρινήν Ανατολή, όμοια, σε μια γούβα νερό, που από πάνω της περνούν τα σύννεφα, προσκυνούν τη θεότητα.

Φράσεις του Νίκου Καζαντζάκη για το Ναό του Απόλλωνα και την περιοχή του, ψηλά στα Αρκαδικά βουνά:

-Βράχος που πέρασε από πάνω του το πνεύμα.

-Ότι αλαφρώνει κι εξαϋλώνει τα βουνά, τα χωριά, τα χώματα της Ελλάδας είναι το φως.

-Ο ελληνικός πολιτισμός δεν ήταν ένας μετέωρος, υπερφυσικός ανθός, ήταν ένα δέντρο που είχε ριζώσει βαθιά στη γης.

-Η αρχαία τέχνη, συνεχίζοντας κι εκφράζοντας τέλεια το τοπίο, δε σε ξαφνιάζει.

-Το φως στην Ελλάδα είναι όλο πνεύμα. Μέσα στο φως αυτό κατόρθωσε ο άνθρωπος να δει καθαρά, να βάλει τάξη στο χάος και να το κάμει κόσμο. Και κόσμος θα πει αρμονία.

(1). Καλοκαιρινή επίσκεψη του Νίκου Καζαντζάκη στον Επικούρειο Απόλλωνα Βασσών την πρώτη δεκαετία του 20ου αι. Η εποχή  συνάγεται από την περιγραφή του συγγραφέα που μας μιλά για σύκα και σταφύλια, που του προσφέρει η ηλικιωμένη φύλακας του ναού, οι ανθισμένες λυγαριές, ένας ξεροπόταμος. Όσο για την πρώτη δεκαετία του 20ου αι  μας βοηθά ο συγγραφέας που αναφέρει ότι έκανε αυτήν την εκδρομή αμέσως μόλις πήρε το πτυχίο της Νομικής.

(2). Το κατακαλόκαιρο τα μυρωδικά αυτά φυτά κάτω από τον καυτό ήλιο αφήνουν λίγο από το άρωμα τους για να μην τα κάψει ο ήλιος. Του προσφέρουν ότι πολυτιμότερο έχουν. Τυχερός ο πεζολάτης που «κολυμπά» μέσα στη θάλασσα αυτήν των αρωμάτων της θρούμπας, του θυμαριού και της ρίγανης.

(3) Πράγματι η περιοχή είναι καλά προφυλαγμένη από τις δόλιες ανθρώπινες παρεμβάσεις.

(4). Ο ναός των Βασσών ή της Φιγαλείας είναι εντυπωσιακός. Οι επισκέπτες κατακλύζονται από μοναδικά συναισθήματα καθώς ο ναός «βασιλεύει» στα αρκαδικά βουνά, μόνος και κυρίαρχος σ` ένα ορεινό, μοναχικό τοπίο  ρίγανης, θυμαριού και θρούμπας. Χωριά, ούτε καν στάνες, δεν έχει κοντά του. Η κωμόπολη Ανδρίτσαινα βρίσκεται περίπου 14 χιλιόμετρα μακριά του. Μακριά είναι και τα χωριά Δραγώι,  Σκληρού και Αμπελιώνα. Τα τρία αυτά χωριά και η Ανδρίτσαινα κάλυπταν ανέκαθεν τις ανάγκες για εργατικό και φυλακτικό προσωπικό του ναού.

(5). Αυτή η ανταπόκριση είναι από τα μεγάλα χαρίσματα της αρχαίας ελληνικής αρχιτεκτονικής. Αποκορύφωμα τα αρχαία ελληνικά θέατρα.

(6). Καζαντζακική, ποιητική, φιλοσοφική περιγραφή του ναού και της περιοχής του.

-Ίσως το φως νάναι μια νέα τυραννία. Ποιος ξέρει τι καινούργια πράγματα θα δείξει. Κ.Καβάφης.

-Η αρχιτεκτονική είναι το σοφό, σωστό και καταπληκτικό παιχνίδι των μορφών κάτω από το φως. Le Corbusier, 1887-1965, Γαλλοελβετός αρχιτέκτονας.

Εμείς δεν ξέρουμε τι είναι η ομίχλη.
Εμείς που λες όλα τα φτιάχνουμε στο φως. Γιάννης Ρίτσος, 1909-1990, Έλληνας ποιητής «Γειτονιές του Κόσμου»

*Αρχιτέκτων. Ιστορικός Αρχιτεκτονικής. Ιστορικός Τέχνης.

(1065) 360ᵒ : Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου.12/12/2019 – YouTube

Fwd: Fwd: 360ᵒ : Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου – diakakis51@gmail.com – Gmail (google.com)

Παρασκευή 8.4.22 «Έφυγε» ο Νίκος Στρατογιαννάκης

Σε ηλικία 82 ετών, απεβίωσε ο Νίκος Στρατογιαννάκης λόγω νοσοκομειακής  λοίμωξης, μετά από νοσηλεία στο 251 Γ.Ν.Α. για ζητήματα υγείας που τον ταλαιπωρούσαν εσχάτως.

Γέννημα – θρέμμα του Αμιρά Βιάννου ανήκει στη γενιά του πολέμου και του Ολοκαυτώματος. Έζησε, μαζί με τον αδελφό του Μανώλη, δύσκολα παιδικά χρόνια με ανείπωτες στερήσεις, αλλά με αξιοπρέπεια και αγωνιστικότητα, αντλημένη από τους φτωχούς αγρότες γονείς του, κατόρθωσε να αποφοιτήσει από το Γυμνάσιο Βιάννου. Ακολούθησε η θητεία στην πατρίδα, η σκληρή βιοπάλη στην Αθήνα, με μόνα στηρίγματα την εργατικότητα, την υπομονή και την ελπίδα ενός καλύτερου μέλλοντος.

Σταδιοδρόμησε ως τεχνικός της πολιτικής Αεροπορίας και καταξιώθηκε ως ένας ακόμη Βιαννίτης που μετέβαλε τις δυσκολίες της ζωής και του τόπου του σε περηφάνεια και προκοπή.

Δημιούργησε μαζί με τη σύζυγό του Ξένη επί 55 χρόνια μια εξαίσια οικογένεια, με τους δυο γιούς του, τον Γιώργο και τον Γιάννη, να έχουν δεχθεί τα νάματα των αξιών του πατέρα τους και την αμέριστη αγάπη του για τον γενέθλιο τόπο του. Απέκτησε τρία εγγόνια, τον Νίκο, την Ξένια και τον Ντίνο.   

Μεγάλη του αγάπη οι μαντινάδες,  που με την πληθωρική προσωπικότητά του απήγγελνε αδιάκοπα, όπου βρισκόταν, με φίλους και συγγενείς που τον αγάπησαν και ταύτισαν τον Νίκο με την καλοσύνη και την Κρήτη.

Η κηδεία του θα τελεστεί τη Δευτέρα 11/04/2022 στις 16:30 στον Ιερό ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος στο Ελληνικό (Σούρμενα)

Παρασκευή 1.4.22 Ο Θάνατος του Δαβάκη (από Ν.Γ.)

Ο χαμός των ηρώων
Στα τέλη του 1942 οι Ιταλοί για να κάμψουν την αντίσταση των Ελλήνων, συνελάμβαναν σε διάφορα μέρη της Ελλάδος αξιωματικούς, τους οποίους συγκέντρωσαν στην Πάτρα το Γενάρη του 1943. Ανάμεσα στους 152 Έλληνες αξιωματικούς, ήταν και έφεδροι διαφόρων επαγγελμάτων, όπως γιατρών, δικηγόρων, φαρμακοποιών, μηχανικών, εμπόρων, αγρονόμων, βιομηχάνων, γεωπόνων, τελωνιακών και δασκάλων.
 Ο αξιωματικός του Ιππικού, Ηρακλής Γκερλιώτης, όμηρος στην τραγική αυτή αποστολή, άφησε πριν φύγει από τον μάταιο τούτο κόσμο, γραπτή την προσωπική του μαρτυρία για το ναυάγιο.
 Το απόγευμα της 20-1-1943 μας μετέφεραν επι του Ιταλικού ατμοπλοίου “Citta Di Genova”, όπερ ανεχώρησε τας νυκτερινάς ώρας και την πρωίαν της επομένης έστρεψε απο το ύψος της Κερκύρας προς Ιταλίαν. Την 14ην ώραν ευρισκόμενοι εις το ύψος της νήσου Σάσωνος της Αλβανίας, εδέχθημεν την πρώτην τορπίλην απο Αγγλικόν υποβρύχιον και ακινητοποίησε το πλοίον, επί του οποίου εκτός των Ελλήνων ευρίσκοντο άνω των 800 Ιταλών στρατιωτών, τυγχάνοντες αδειούχοι. Εξεδηλώθη πανικός, ο οποίος εμεγάλωσε διότι οι Ιταλοί ναύτες κατέλαβαν τις βάρκες και απομακρύνθηκαν του πλοίου. Οι ελάχιστοι εναπομείναντες έρριπταν εις την θάλασσαν τας σωσιβίους λέμβους. Οι πρώτοι που ερρίφθησαν εις την θάλασσαν εφοδιασμένοι με ατομικά σωσίβια και ανερριχήθησαν εις τας ελαστικάς λέμβους ήρχισαν να απομακρύνονται του πλοίου. Ερρίφθη κατόπιν και η δευτέρα τορπίλη, η οποία εβύθισε αμέσως το πλοίον, όπου ευρίσκοντο οι περισσότεροι των επιβατών Ελλήνων και Ιταλών, οίτινες επνίγησαν παρασυρθέντες απο την δύνην του βυθισθέντος πλοίου.
Μεταξύ αυτών δυστυχώς και ο ηρωικός συνταγματάρχης της Πίνδου, Κων. Δαβάκη, εις τον οποίον ο πλοίαρχος Βιβάλντι Πάλμα που πνίγηκε κι αυτός, προσέφερε ιδιαιτέρως των λοιπών αξιωματικών το μεσημβρινόν γεύμα. Λόγω του καλού καιρού κατά την ημέραν εκείνην και την έγκαιρον αποστολήν μικρών πλοιαρίων από τη νήσο Σάσωνα υπο των Ιταλών συνελέγησαν οι ναυαγοί Έλληνες και Ιταλοί. Εκ του ελέγχου μεταξύ των Ελλήνων αξιωματικών, εξακριβώθηκαν 71 πνιγέντες και 81 διασωθέντες… Η οδύσσεια των διασωθέντων εξακολουθεί δια της μεταφοράς των εις διάφορα στρατόπεδα συγκεντρώσεως, επί 3 και ½ έτη.
Εις την Ιταλίαν, η συμπεριφορά των αρχών ήταν πολύ καλή

Δευτέρα 28.3.22 Εκκαθάριση συνεστίασης 20.3.22

Τρίτη 22.3.22  Γλέντησαν με την ψυχή τους!